19:10 PM Tehran
دوشنبه 25 تیر 1397
 خبر فوری:   پیام تسلیت خبرگزاری کردپرس در پی وقوع حادثه تاسف بار تصادف در سنندج
انتشار:  دوشنبه 20 فروردین  ::  08:08
آثار باستانی فراموش شده ی ایلام:
قلعه شیاخ زرین آباد ایلام،در تاخت و تاز سودجویان ،در بی توجهی مسئولان

سرویس ایلام- می توان گفت که قلعه باستانی شیاخ دهلران مدتها است که همچنان به حال خودش رها شده است و هیچگونه حفاظتی از آن به عمل نمی آید. با کمال شگفتی دیده می شود که برخی مکانهای آن به طویله و محل پرورش احشام تبدیل شده است و جاهای دیگری از محوطه این بنای باستانی نیز سالهاست شخم زده می شود و به زمین کشاورزی تبدیل شده است.

به گزارش خبرگزاری کردپرس، شهرستان دهلران در جنوب استان ایلام  یکی از دیرینه ترین زیستگاههای بشر بوده که وجود آثار باستانی گوناگون در این شهرستان گویای تمدنی ند هزار ساله در این سرزمین است.

در برخی مکانهای باستانی شهرستان دهلران از جمله تپه باستانی علی کش سابقه زندگی انسانها به حدود 10 هزار سال می رسد و بر اساس کاوش های «فرانک هول» باستان شناس امریکایی  که در دهه های قبل از انقلاب اسلامی و اخیرا در این شهرستان صورت گرفته مشخص شده است که اهلی کردن دانه های خوراکی نخستین بار به دست بشر در این منطقه صورت گرفته است.

یکی از مهمترین مکانهای باستانی در شهرستان دهلران قلعه شیاخ بوده که  در حوالی روستای بردی از توابع بخش زرین‌آباد این شهرستان و بر بالای تپه‌ای در دامنه کوه‌های تخت پیران قرار دارد.

قلعه شیاخ اثری ارزشمند از دوران شکوه ساسانیان و تمدنهای دیرینه ایران

قلعه شیاخ به همراه تپه علی کش هر دو متعلق به دوره نو سنگی هستند و می‌توان گفت که این تپه‌ها باقی مانده‌های دیرینه ترین زیستگاههای بشری بوده اند.

قلعه شیاخ بزرگ‌ترین و منحصر به فردترین بنای تاریخی استان ایلام و غرب کشور است که متعلق به دوره ساسانیان است و چند سالی است که در فهرست آثارملی کشور هم به ثبت رسیده است. همچنین  در زمان خود به لحاظ موقعیت استراتژیکی، از وضعیت مناسبی برخوردار بوده است.

این قلعه در دوران شکوهمند خود از بخش هایی همانند برجک‌های نگهبانی و دیدبانی در قسمت شمال قلعه و بر روی تپه‌های مشرف به آن ، دروازه ورودی، باروی بزرگ، اتاق‌های مسکونی و کانال‌های انتقال آب شکل گرفته که البته اکنون دیگر کمتر اثاری از این قسمتها در آن دیده می شود.

قلعه شیاخ در معرض تخریب و نابودی

با همه اهمیتی که این اثر تاریخی ارزشمند دارد اما بی توجهی به این اثر باستانی در دهه های اخیر  باعث شده که موجودیت آن به سرعت در معرض خطر قرار گیرد و به سمت تخریب و نابودی برود.

می توان گفت که قلعه باستانی شیاخ دهلران مدتها است که همچنان به حال خودش رها شده است و هیچگونه حفاظتی از آن به عمل نمی آید. با کمال شگفتی دیده می شود که برخی مکانهای آن به طویله و محل پرورش احشام تبدیل شده است و جاهای دیگری از محوطه این بنای باستانی نیز سالهاست شخم زده می شود و به زمین کشاورزی تبدیل شده است.

یکی از شهروندان استان ایلام که در تعطیلات نوروزی امسال از این قلعه باستانی دیدن کرده است با هشدارهایی در زمینه در معرض تخریب بودن این اثر می گوید: قلعه شیاخ مورد بی مهری و فراموشی قرار گرفته است.

علی خسرو زاده افزود: قلعه شیاخ قلعه ای منحصر به فرد و کم نظیر در غرب کشور بوده که با توجه به بزرگی بنا ، استحکام مصالح و ویژه گیهای منحصر به فردش می تواند به یکی از جاذبه های گردشگری استان تبدیل شود.

وی افزود: با این حال در کمال تأسف این اثر باستانی به دلیل اینکه مورد بی مهری قرار گرفته در معرض تخریب و رو به نابودی است و آسیبهای گوناگونی به خاطر بی توجهی به آن موجودیت آنرا در معرض خطر قرار داده است.

شیاخ  محلی برای نگهداری دامها ی عشایر

خسرو زاده با اشاره به مواردی از آسیبهای این بنای باستانی گفت: به عنوان مثال دیواره های اصلی آن در حال تخریب براثر عوامل انسانی و آب و هوایی است و هیچگونه مراقبت و نگهداری و مرمتی از آن صورت نمی گیرد.

او در ادامه گفت: این اثر باستانی ارزشمند مانند سایر بناهای تاریخی در استان ایلام  مورد بی مهری مسئولین و سوء استفاده فرصت طلبان قرار گرفت . این بنا نیز همانند شهر بزرگ ماداکتو در شهرستان دره شهر تبدیل به ویرانه ای برای نگهداری احشام  و دامهای عشایر قرار گرفته است.

این شهروند  ایلامی افزود: علاوه بر این قلعه شیاخ مورد  تاخت و تاز کسانی است که در میان اندک زمینهای کشاورزی ایجاد شده در وسط آن برای خود اقدام به کشاورزی کرده و کشتی محدود و نه لزوما اقتصادی انجام میدهند. علاوه بر این با کمال تأسف قسمتی از دیوراره آن نیز برای ساخت راه تخریب شده است.

آیا توجه به میراث فرهنگی فقط برپایی سیاه چادر و توزیع بژی برساق است

همانطور که مردم استان ایلام و گردشگران نوروزی  دیده اند هر ساله در آستانه سال نو  اداره کل میراث فرهنگی استان ایلام اقدام به برپایی سیاه ادرهایی با هدف توجه به میراث فرهنگی این استان می کند در حالی که توجه به میراث فرهنگی امری بسیار فراتر از نین اقدامات نمادی است.

خسرو زاده در این باره نیز می گوید: امروز مبحث میراث فرهنگی و توجه به ارزشهای فرهنگی و میراث کهن ایران بزرگ و گذشته این سرزمین از نگاه مسئولان یعنی برپاداشتن چادری سیاه و پختن نان محلی و تهیه و فروش خوراکی هایی همانند بژی برساق و کله کنجی  در حالیکه میراث های بزگ و تمدنی ما هر یکی در گوشه ای از این استان در معرض تخریب و نابودی هستند.

آثار باستانی ایلام بهترین زمینه برای اشتغال و جذب توریست

وی با اشاره به اهمیت میراث فرهنگی برای کشورهای دیگر می گوید: آثار تاریخی ارزشمند کشور ما  اگر در کشورهای دسته دوم و سوم همین خاورمیانه که هیچگونه پیشینه تاریخی ندارند قرار داشت می توانستند بهترین زمینه سازی را برای نگهداری از آنها و جذب توریست انجام دهند.

 این مکانهای تاریخی که در استان ایلام بسیار از آنها وجود دارد می توانند با اندکی پژوهش و فعالیتهای کارشناسی ضمن شناساندن فرهنگ و تاریخ کهن این سرزمین به جهانیان منبع جذب سرمایه های بسیار و ایجاد شغل برای صدها نفر از جوانان جویای کار این سرزمین باشند.

با همه آنچه که  در باره قلعه شیاخ زرین آباد گفته شد باید گفت افسوس که  اقدامات محافظتی برای چنین بناهایی انجام نمی گیرد و بسیاری از این بناها به حال خود رها شده و دیر یا زود بخاطر بی توجهی مسئولان و با تخریب به دست افراد سود در معرض تخریب و نابودی قرار گرفته و به دست فراموشی سپرده می شوند که ممکن است بعدها در تاریخ تنها نامی از آنها در کتابهای تاریخ بماند.

گزارش: حشمت اله کرمی نژاد

کليه حقوق اين پایگاه اطلاع‌رسانی متعلق به «خبرگزاری کردپرس» بوده و هرگونه استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

©2017 kurdpress. All rights reserved.
Designed & Powered By Atlas Samaneh - طراحی و توسعه توسط اطلس سامانه