12:31 PM Tehran
چهارشنبه 28 شهریور 1397
 خبر فوری:   رسول نادری هنرمند مهابادی درگذشت
سرویس سوریه
آخرین خبرهای سوریه
انتشار:  چهارشنبه 23 خرداد  ::  16:04
طبق معمول؛ رویای کردهای سوریه بر باد می‌رود/ وائل سواح

سرویس سوریه- آمریکا و ترکیه در این اواخر اعلام کردند که به یک نقشه راه برای رسیدن به توافق بر سر شهر منبج دست یافتند، شهر دارای موقعیت راهبردی در شمال سوریه که نیروهای تحت رهبری کردها دو سال پیش با بیرون راندن تروریست های داعش، آن را به کنترل خود درآوردند؛ این رویکرد برای واشنگتن بیگانه نیست و این مسئله نیز جای شگفتی ندارد که کردها بارها و بارها در چنین دامی بیفتند، آنهایی که چندین دهه از سیاست تبعیض نژادی رنج بردند و در نتیجه هنگامی که راه رهایی یافتند آن را در پیش گرفتند.

به گزارش کردپرس به نقل از "العربی الجدید" چاپ لندن، آمریکا و ترکیه چند روز پیش و پس از دیدار مایک پومپئو و مولود چاووش اوغلو، وزرای امور خارجه دو کشور اعلام کردند که به یک نقشه راه برای رسیدن به توافق بر سر شهر منبج در شمال غرب سوریه دست یافتند که نیروهای سوریه دمکراتیک (HSD) به رهبری یگان های کُرد مدافع خلق (YPG) کنترل آن را در دست دارند.

در سال 2015 میلادی گروه داعش از منبج برای آموزش افراط گرایان انتحاری استفاده می کرد تا آنها در نهایت خود را در خیابان های پاریس، بروکسل و آمستردام منفجر و امنیت و ایمنی جهان را تهدید کنند؛ در آن هنگام برت مک گورک، فرستاده ویژه آمریکا به ائتلاف بین المللی ضد داعش تصمیم گرفت کردها را به عنوان اهرم در جنگ علیه این گروه تروریستی به کار گیرد بدون آن که با دیگر قومیت های سوریه همکاری کند؛ نیروهای سوریه دمکراتیک و یگان های مدافع خلق در تابستان سال 2016 پس از آن که از رود فرات عبور کردند، طی بیشتر از سه ماه جنگ بسیار شدید و دشوار علیه تروریست های داعش که در جریان آن نزدیک به 300 مبارز خود را از دست دادند، موفق شدند آنها را از منبج بیرون برانند. از آن هنگام شدت عملیات تروریستی در جهان تا حد زیادی کاهش یافته و پس از آن نیز تسلط داعش در سوریه رو به افول نهاده تا این که به صورت کامل از بین رفت.

همزمان و پس از نبرد منبج، ترکیه نیز در همان منطقه عملیات خود موسوم به "سپر فرات" را آغاز کرد جایی که از نیروهای اپوزیسیون پشتیبانی کرده و با استفاده از آن چه چشم پوشی آمریکا و روسیه به نظر می رسید، منطقه اطراف منبج را از تروریست های داعش پاکسازی کرد و با این کار راه را به روی آنها بست جایی که برای نفوذ در داخل سوریه و خارج از آن تلاش می کردند.

این رویکرد برای واشنگتن بیگانه نیست و این مسئله نیز عجیب نیست که کردها بارها و بارها در این دام بیفتند، کردها دهه های زیادی از سیاست تبعیض نژادی و اجتماعی نظام حاکم بعث در سوریه رنج بردند بنا بر این هنگامی که دروازه های رهایی برای آنها باز شد، راهی جز خروج از آن را پیش روی نداشتند.

در سال 2011 و پس از قیام سوریه که سراسر کشور از جمله مناطق کردنشین در قامشلی و عامودا را در بر گرفت، بشار اسد فرمان شماره 49 مبنی بر اعطای تابعیت سوریه به کردهای ثبت نام شده در فهرست خارجی های حسکه را صادر کرد، بسیاری از کردها نسبت به این پنجره که نظام حاکم به روی آنها باز کرده خوشبین بودند و به سرعت مسئله خود را از مسئله کلی سوری ها جدا کردند، با این حال نظام حاکم وزیر کشور را تفویض کرد که دستورالعمل اجرایی برای پیاده سازی این فرمان را صادر کند، مسئله ای که باعث شد از مجموع 200 هزار نفر، تنها 10 هزار تابعیت سوری دریافت کنند؛ تنها سه روز پس از صدور فرمان اعطای تابعیت نیز نظام حاکم قانون مالکیت در مناطق مرزی را اصلاح کرد تا به جای یک نوار مرزی به عرض 25 کیلومتر، استان حسکه را به طول کامل در بر بگیرد، بر همین اساس نیز از نظر قانونی برای کردهای سوریه و سایر مرزنشینان خرید و فروش املاک خود بدون دخالت دستگاه های امنیتی دشوار شد.

هنگامی که مک گورک با ایده تشکیل نیروهای سوریه دمکراتیک آمد و کردها را با دستیابی به جایگاهی در شمال سوریه بزرگ تر از توانایی های واقعی خود اغوا کرد، آنها به سرعت پیشنهاد را پذیرفتند و از هر گونه هماهنگی با سایر سوری های منطقه دست کشیدند.

امروزه نیز آمریکایی ها با ترک ها بر سر شهر منبج توافق می کنند و تصمیم می گیرند کردها را از این شهر به شرق فرات منتقل کنند، با این حال کردها نمی توانند نسبت به این مسئله اعتراض کنند چرا که اگر چنین کاری را نیز انجام بدهند باز به احتمال زیاد آمریکا از توانایی مجبور ساختن آنها به عقب نشینی برخوردار هستند؛ شاید یگان های مدافع خلق از روسیه و حتی نظام حاکم در سوریه بخواهند از آنها دفاع کنند اما آیا این دو در ماه ژانویه گذشته و هنگامی که این یگان ها از شرایط بسیار بهتری برای شراکت برخوردار بودند، برای نجات آنها در عفرین شتافتند؟ اگر نیروهای آمریکایی در منبج باقی بمانند، نیروهای روسیه و نظام حاکم تمایل کمتری برای کمک به یگان های مدافع خلق در آن جا خواهند داشت؛ در صورتی که یگان های کُرد مجبور به عقب نشینی از این منطقه شوند که اکثریت ساکنان آن عرب هستند نیز این امکان وجود دارد که برخی عناصر در دیگر مناطق عمدتا عرب نشین تحت کنترل یگان های مدافع خلق، برای بیرون راندن نیروهای کُرد از مناطق خود به ویژه در استان های رقه و دیرالزور جرات پیدا کنند؛ در آن صورت تنش های میان کردها و اعراب عضو نیروهای سوریه دمکراتیک شدت خواهد گرفت و احتمال پایداری ائلاف میان آنها به مدت زمان ادامه حضور نیروهای آمریکایی در سوریه بستگی خواهد داشت.

اگر نیروهای آمریکایی باقی بمانند می توانند کاری کنند که نیروهای سوریه دمکراتیک منسجم باقی بمانند چرا که با وجود تنش های میان مبارزان کُرد و عرب، آنها دور حضور آمریکا به عنوان قابل اعتمادترین ابزار برای دریافت تسلیحات و کمک و یا اهرمی برای استفاده از آن در مذاکره با نظام حاکم جهت دستیابی به یک سطحی از خودمختاری متحد خواهند بود؛ حضور آمریکا همچنین ممکن است ترکیه را از حمله به مواضع نیروهای سوریه دمکراتیک در شمال شرق سوریه بازدارد؛ با این حال اطلاعات موجود نشان می دهد که باقی ماندن نیروهای آمریکایی در بلندمدت بعید است جایی که داعش تقریبا در جنوب شرق سوریه شکست خورده و با وجود آن که عملیات برقراری ثبات پس از پیروزی مسئله مهمی به شمار می آید، به نظر نمی رسد چنین کاری برای رهبری آمریکا یک اولویت باشد.

اما اگر آمریکا عملا خارج شود، ممکن است نیروهای سوریه دمکراتیک از هم فرو بپاشد، ترکیه به مواضع یگان های مدافع خلق حمله خواهد کرد و به احتمال زیاد نیز نیروهای عرب از آن جدا خواهند شد؛ مسئله تحرک این نیروها به کدام سمت در صورت جدا شدن از کردها و این که با اپوزیسیون وابسته به ترکیه همکاری خواهد کرد، پشتیبانی عربستان سعودی را دریافت خواهد کرد و یا این که همراه اسد خواهد شد نیز به این بستگی دارد که کدام طرف پیشنهاد بهتری ارائه خواهد داد؛ در مرحله کنونی نیز مشخص نیست که مبارزان عرب به کدام سمت حرکت خواهند کرد.

در همین حال، هفته گذشته همچنین شاهد افزایش تنش داخل نیروهای دفاع از خود (HXP) بود، رسانه های ترکیه و سوریه از بروز ناآرامی در رقه به عنوان یک شهر تحت کنترل نیروهای سوریه دمکراتیک به دلیل اعتراض غیر نظامیان به سربازی اجباری و درگیری میان دو گروه اصلی این نیروها یعنی یگان های مدافع خلق (کُرد) و ارتش انقلابیون (عرب) خبر دادند؛ رسانه های ترکیه همچنین گزارش دادند که برخی مسئولان عربستان سعودی برای بررسی تشکیل یک نیروی عربی در شرق سوریه با یگان های مدافع خلق دیدار کردند با این حال مشخص نیست که چنین کاری باعث کاهش تنش های میان عناصر کُرد و عرب نیروهای سوریه دمکراتیک و یا تشدید آن خواهد شد.

حق تعیین سرنوشت حق ذاتی کردها است با این حال راه حل واقع بینانه و ممکن برای مسئله کردها نمی تواند از چارچوب وحدت همه سوری ها برای یک سوریه دمکراتیک، یکپارچه و غیر متمرکز که مبتنی بر اصل شهروندی بوده و ویژگی های قومیتی و مذهبی همه ملت را به رسمیت بشناسد، خارج باشد.

"وائل سواح"، پژوهشگر سوری مسائل جامعه مدنی و حقوق بشر، عضو شورای اجرایی انجمن نویسندگان سوریه و سردبیر پایگاه خبری تحلیلی "سیرین آبزرور".

منبع: روزنامه فرا منطقه ای "العربی الجدید"

ترجمه: خبرگزاری کردپرس - سرویس سوریه

کليه حقوق اين پایگاه اطلاع‌رسانی متعلق به «خبرگزاری کردپرس» بوده و هرگونه استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

©2017 kurdpress. All rights reserved.
Designed & Powered By Atlas Samaneh - طراحی و توسعه توسط اطلس سامانه