انتشار:  یک‌شنبه 12 آبان 1398  ::  21:39   

پژوهشگر موسسه کلینگندال هلند در گفتگو با کردپرس مطرح کرد:

طرح ترکیه برای تنبیه کردهای طرفدار پ.ک.ک و آسیمیله کردن دیگر کردها

سرویس جهان- دکتر اروین وان وین به کردپرس گفت ترکیه به دنبال تنبیه کردهای طرفدار پ.ک.ک و آسیمیله کردن دیگر کردها در عراق، سوریه و ترکیه است و اقدامات اخیر آنکارا در شمال عراق و سوریه بخشی از این برنامه است.

 

به گزارش کردپرس، دولت ترکیه به رهبری رجب طیب اردوغان از سال 2018 که عملیات تصرف منطقه کردنشین عفرین در شمال غرب سوریه را اجرا کرد، همزمان عملیات نظامی علیه پ.ک.ک در داخل ترکیه و عراق را افزایش داده است به طوری که هم اکنون در برخی نقاط اقلیم کردستان، نیروهای ارتش ترکیه در عمق 30 کیلومتری پایگاه زده اند.

دولت ترکیه از نیمه اول ماه گذشته میلادی تهدیدهای خود را علیه نیروهای کرد سوریه که آنها را وابسته به پ.ک.ک و «ترویست» می داند، عملی کرد و خروج نیروهای آمریکا- متحد اصلی کردها در سوریه از شمال سوریه، کار ترکیه را برای تصرف دو منطقه سری کانی و گری سپی آسان کرد. عدم حمایت آمریکا از کردهای متحد خود که برای مبارزه با داعش 11000 نیروی خود را از دست دادند کردها را وادار کرد دست یاری به سمت دولت سوریه و روسیه دراز کنند. هم اکنون به دنبال توافق میان ترکیه و روسیه برای عقب نشینی نیروهای کرد سوریه از نوار مرزی سوریه به عمق 30 کیلومتر و نیز استقرار تعدادی از نیروهای دولت سوریه در برخی نقاط شمال سوریه، از شدت درگیری کاسته شده است. با این حال به نظر می رسد که کردها بازنده اصلی تحولات سریعی در شمال سوریه باشند که در ظرف یک ماه گذشته اتفاق افتاد.

خبرگزاری کردپرس برای بررسی تحولات اخیر در شمال سوریه با دکتر اروین وان وین، پژوهشگر موسسه کلینگندال هلند  گفتگو کرده است. دکتر وین معتقد است کردها در حال حاضر انتخاب چندانی به جز اتکا به دولت های سوریه و روسیه ندارند. وی تاکید کرد که دولت ترکیه به دنبال کنترل هویت همه کردها در داخل کشور، عراق و نیز سوریه است و اقدامات دو سال اخیر آنکارا در راستای تنبیه کردهای طرفدار پ.ک.ک و آسیمیله کردن دیگر کردها در عراق و سوریه است.

متن کامل مصاحبه خبرگزاری کردپرس با دکتر اروین وان وین، پژوهشگر ارشد حوزه شام در اندیشکده کلینگندال هلند:

کردپرس: اخیرا تحولات سریعی در شمال سوریه اتفاق افتاد که در آن ترکیه به کردها حمله کرد و نیروهای کرد مجبور به عقب رفتن از شمال سوریه شدند. چه کسی را باید مقصر این افتضاح دانست؛ کردها، ترکیه و یا ترامپ؟

دکتر اروین وان ویر: قوانین در زمان جنگ خفقان می گیرند. به نظر من استفاده از واژه مقصر دانستن و یا مواخذه کردن در این مورد درست نیست و قابل بحث نیست. اما روشن است که موقعیت کنونی از مدتها پیش قابل پیش بینی بود. دونالد ترامپ، رییس جمهور آمریکا از مدتها پیش عزم خود را برای خروج نیروهایش از شمال سوریه اعلام کرده بود و در واقع در دسامبر 2018 قصد داشت نیروها را از سوریه خارج کند. ترکیه نیز به همین شیوه به صورت روشن نیروهای کرد سوریه موسوم به ypg را نیرویی تروریستی خطاب کرده و در صدد بود به نحوی با آن برخورد کند. این کشور در سالهای گذشته عملیات های نظامی متعددی علیه کردها در سوریه و عراق انجام داده است. و در آخر، به نظر می رسد که کردهای سوریه با وجود این که آمریکا قبلا نسبت به خروج از شمال سوریه هشدار داده بود نتوانسته بودند مسیری برای خود پیدا کنند و این به نظر تعجب برانگیز است. از طرف دیگر، کردها انتخاب های چندانی نداشتند زیرا تا زمانی که آمریکا حضور داشت آنها مشکلی بابت امنیت خود نداشتند اما آنها نتوانسته بودند جایگزین دیگری برای آمریکا برای تامین امنیت خود یا هر اصطلاح دیگری پیدا کنند.

با این حال، کردها از همان ابتدای بوجود آمدن بحران در سوریه، به خوبی توانسته اند رابطه با دولت بشار اسد را حفظ کنند و این حفظ روابط باعث شد کردها از آن به عنوان اهرمی برای وادار کردن روسیه و سوریه استفاده کنند و از حملات بیشتر ترکیه به خود جلوگیری کنند. نکته منفی رابطه حزب کردی اتحاد دموکراتیک کرد سوریه یا YPG از نظر اعراب و ترکمانهای سوریه که علیه دولت بشار اسد شورش کرده اند این است که رفتار کردها با دمشق مخالف خط مشی اپوزیسیون سوریه بوده است. به طور خلاصه باید گفت که جنبه تراژیک این تحولات قابل پیش بینی در شمال سوریه، بوجود آمدن سریع این تحولات است که خود باعث بوجود آمدن وضعیت فاجعه آمیز انسانی و آواره شدن انسانها شد.

کردپرس: نیروهای دولتی سوریه و روسیه ظاهرا بدون مشکل خاصی مناطق تحت کنترل کردها را در شمال سوریه مدیریت می کنند و آن طور که پیداست، نیروهای کرد سوریه مجبورند به طرف مناطق عمدتا عرب نشین کوچ کنند. این تغییرات را چگونه می بینید؟

دکتر اروین وان وین: اگر رجب طیب اردوغان، رییس جمهور ترکیه بخواهد طبق برنامه اش، حدود 2 میلیون آواره سوریه ساکن در ترکیه را در منطقه تحت تصرف خود در سوریه میان دو شهر سری کانی و گری سپی اسکان دهد، به احتمال زیاد، در دراز مدت بی ثباتی و آشوب بوجود خواهد آمد. قبل از هر چیز، این منطقه توانایی اسکان یافتن 2 میلیون انسان از جنبه تامین مایحتاج را ندارد که به این معناست باعث شکوفا شدن تجارت درون مرزی می شود که آن هم پیامدهای منفی مانند افزایش جرم و جنایت و قاچاق را به دنبال خواهد داشت. دوم این که این مسئله باعث آواره شدن کردها و دیگر گروه های ساکن این منطقه می شود که تعداد جابه جا شدگان در سوریه را افزایش می دهد و مصیبت انسانی را نیز بیشتر می کند. سوم این که، اسکان آوارگان سوری در این منطقه داوطلبانه نیست. چرا باید آوارگان سوریه از ترکیه وارد منطقه ای از سوریه شوند که از آنجا نیامده اند و این مسئله می تواند به عدم امنیت منجر شود. برای نمونه به خطر سربازگیری اجباری از میان جوانان ساکن در این منطقه  و نیز آوارگانی فکر کنید که به زور در اینجا اسکان می یابند. حتی اگر ترکیه از نیروهای ارتش آزاد سوریه برای تامین امنیت اینجا استفاده کند خطر بی ثباتی درامدت در این منطقه زیاد است.

کردپرس: آیا امیدی به تغییر اوضاع و ورق برگشتن به نفع کردها وجود دارد تا کردها با استفاده از این فرصت همچنان منطقه خودگردان را داشته باشند؟

دکتر اروین وان وین: کردهای سوریه و یا بهتر بگوییم PYD و YPG برای محافظت در برابر نیروهای ترکیه، بیشتر از هر زمان دیگری  به دمشق وابسته هستند و به نظر دمشق بهتر از ترکیه است. نیروهای کرد سوریه یا YPG نیروی پیاده هستند و نمی توانند بر ارتش ترکیه فائق شوند. همچنین مناطق تحت کنترل کردها محل مناسبی برای جنگ های گریلایی علیه ارتش ترکیه نیست. به طور خلاصه، آینده خودمختاری کردهای سوریه به اراده بشار اسد بستگی دارد. امید است بشار اسد با حفظ ساختار مورد نظر PYD/YPG  و حفظ نیروهای کرد سوریه که از زمان آغاز بحران سوریه تشکیل شده اند، خودمختاری به آنها اعطا کند.

دولت سوریه ممکن است اختیارات محلی و فرهنگی محدودی به کردها اعطا کند اما دمشق قصد دارد تمام مرزها و امنیت آن را در اختیار بگیرد و دارایی ها و منابع مالی و همچنین مسائل حکومتی فراتر از اختیارات محدود محلی را تحت کنترل داشته باشد. این مسئله به نفع کسانی از میان کردهای سوریه است که کنترل ypg/pyd را بر مناطق کردنشین مثبت نمی بینند.

کردپرس: ظاهرا ترامپ می خواهد از کردها برای محفاظت از میدان های نفتی سوریه استفاده کند. آیا این مسئله می تواند کمکی به حال کردهای سوریه بکند؟

دکتر اروین وان وین: از نظر من، این یک طرح مسخره ای است و معلوم نیست که نیروهای آمریکای چگونه می خواهند در درازمدت، در این منطقه به شدت پرتنش دوام بیاورند. البته آمریکا می تواند در این منطقه یک چتر محافظتی ایجاد کند  و ممکن است نیروهای دموکراتیک سوریه که بیشتر نیروهای آن عضو YPG هستند- مانند کردهای عراق که در سال 2003 با آمریکا علیرغم پایبندی آن به تعهدش همکاری کردند- بخواهند با آمریکا همکاری کنند اما نیروهای دموکراتیک سوریه این نوع رابطه را بیشتر گذرا خواهد دانست و تلاش خواهد کرد تا از آن به عنوان اهرم در مذاکره با دولت دمشق استفاده کند. این اتفاق جدید نمی تواند رابطه درازمدتی برای کردها با آمریکا ایجاد کند. رابطه مشکوک میان نیروهای دموکراتیک سوریه و آمریکا تحت فشار فزاینده از طرف دولت سوریه و دیگر نیروهای وابسته به حکومت روی نیروهای باقی مانده آمریکا در سوریه می تواند به انفجار وضعیت منجر شود.

کردپرس: و در آخر، برخی تحلیلگران معتقدند که ترکیه پروژه ای را دنبال می کند  که در آن اردوغان می خواهد تمام مناطق کردنشین خارج از مرزهای جنوب شرق خود را در عراق و سوریه تحت کنترل داشته باشد. اگر این طرح را بپذیریم، لابد اقلیم کردستان هدف بعدی ترکیه خواهد بود. آیا می توان به وجود چنین طرحی از سوی ترکیه اندیشید؟

دکتر اروین وان وین:  کاملا روشن است که ترکیه مدت زمانی است که هم از طریق سوریه و هم عراق هدف قرار گرفته است. ترکیه در سوریه یک منطقه حائل محدود ایجاد کرده است. ترکیه در عراق نیز تلاش کرده است تا مناطق تحت کنترل پ.ک.ک را در اختیار بگیرد و تحرکات این نیروی مخالف خود را به سمت ترکیه و شرق سوریه محدود کند. هدف عملیات های اخیر ترکیه در عراق قطع کردن خطوط ارتباطی میان پ.ک.ک در عراق و YPG در سوریه بود. احتمالا ترکیه باز هم برای ایجاد منطقه عاری از وجود پ.ک.ک و ایجاد گذرگاه سخت میان ترکیه و سوریه و نیز ترکیه و عراق و بویژه در منطقه کوهستانی قندیل دست به عملیات های نظامی دیگری خواهد زد.

هدف اصلی دولت ترک از این تلاشها تحکیم تدریجی اختیارات خود بر جمعیت کردنشین این کشور و حل کردن تدریجی جمعیت کرد این کشور در راستای تحکیم ناسیونالیسم ترکی است. ترکیه در سوریه و عراق به دنبال تنبیه کردهای طرفدار پ.ک.ک و حزب اتحاد دموکراتیک کرد از یک طرف و آسیمیله کردن کردهای طرفدار شورای میهنی کرد سوریه و نیز حزب دموکرات کردستان عراق است. ترکیه برای رسیدن به اهدافش به تصرف اقلیم کردستان نیاز ندارد. علاوه بر آن، ترکیه تا امروز حمایت زیادی از سوی حزب دموکرات کردستان عراق داشته است.

نباید فراموش کرد که حزب دموکرات کردستان و دولت اقلیم کردستان ابزارهایی برای مقابله با ترکیه دارند. از جمله می توانند با دولت مرکزی عراق تعامل بیشتری داشته باشند و با ایجاد هماهنگی های امنیتی بیشتر می توانند راه هایی را برای مدیریت نفت خود بیابند که همه اینها می تواند سیاست مطمئن مقابله با ترکیه را در جهت مقابله با نفوذ هرچه بیشتر ترکیه ایجاد کند.

برچسب‌ها:
#سوریه
#ترکیه
#کردها
#آمریکا
#پ.ک.ک
#اقلیم کردستان