سرویس جهان
آخرین خبرهای جهان
انتشار:  سه‌شنبه 31 تیر 1399  ::  18:50   

تلاش های نافرجام برای ایجاد توافق نفتی میان کردها و بغداد

سرویس جهان- به دلیل اختلافات احزاب کرد بر سر مذاکره میان کردها و بغداد بر سر نفت، وضعیت ناروشن تولید نفت در اقلیم کردستان و  عدم تبعیت اقلیم کردستان از تصمیم گروه اوپک پلاس برای کاهش تولید نفت خام، احتمال نمی رود کردها و دولت مرکزی عراق بتوانند به این زودی به توافق برسند.
 

به گزارش کردپرس، به گفته تحلیلگران، دولت فدرال عراق در حوزه انرژی رابطه پیچیده ای با  اقلیم کردستان دارد و به دلیل اختلافات داخلی در این منطقه و نیز مشکلات بغداد در گروه اوپک پلاس، احتمال نمی رود این مشکل به زودی حل شود.

28 سال از عمر اقلیم کردستان عراق که دارای دولت و پارلمان است، گذشته است اما اختلافات میان دو حزب عمده حاکم در اقلیم کردستان یعنی اتحادیه میهنی و حزب دموکرات کردستان عراق درباره چگونگی تعامل با بغداد در موضوع انرژی و نفت، همچنان مانع دست یابی اربیل و بغداد به توافق در خصوص این موضوع شده است. مقامات دولت اقلیم کردستان عراق اغلب به منظور تلاش برای حل مشکل فروش نفت و تقسیم درآمدها به بغداد سفر می کنند. این دو موضوع مانع از آن شده است که عراق به عنوان یکی از تولیدکنندگان عضو اپک سیاست واحدی در حوزه انرژی داشته باشد.

شوان زلال، رییس موسسه مشورتی کاردوچی می گوید: ( در اقلیم کردستان) بر سر این که چه رویکردی در برابر بغداد گرفته شود، چه خواسته هایی مطرح شود و در برابر آن در مذاکرات چه امتیازاتی داده شود، اختلاف نظر وجود دارد.

وی افزود: از یک نظر اقلیم کردستان آماده توافق با بغداد نیست زیرا هنوز موضع واحدی در این خصوص در اقلیم کردستان وجود ندارد. این مسئله بغداد را در موقعیت دشواری قرار می دهد. به دلیل این که در خود اقلیم کردستان اتفاق نظری وجود ندارد، ممکن است توافق اربیل و بغداد نتواند نتیجه ملموسی به دنبال داشته باشد.

توافق اپک پلاس برای کاهش تولید نفت خام

بغداد که در اجرای تعهد خود نسبت به کاهش تولید نفت بر اساس تصمیم اپک پلاس آهسته گام بر می دارد اقلیم کردستان عراق و ناشفاف بودن آن در ارائه آمارهای تولید نفت خام را بهانه قرار داده است.

اربیل بر خلاف بغداد آمارهای تولید و فروش نفت خام را به صورت ماهانه منتشر نمی کند و آن را از طریق توافقاتی به فروش می رساند که دولت مرکزی عراق آن را به رسمیت نمی شناسد. بغداد نفت خود را از طریق شرکت بازاریابی سومو به فروش می رساند.

احسان اسماعیل وزیر نفت عراق بر لزوم اتخاذ یک استراتژی واحد  نفتی در عراق تاکید کرده و خواستار تعهد اقلیم کردستان به کاهش تولید نفت بر اساس تصمیم گروه اپک پلاس شده است.

با این که میزان تعهد عراق به کاهش تولید نفت بر اساس تصمیم گروه اپک پلاس در ماه ژوئن بهبود یافت اما معلوم نیست که اقلیم کردستان تا چه میزان در این زمینه با بغداد همراهی کرده است زیرا سومو آمار مربوط به تولید نفت اقلیم کردستان را اعلام نمی کند.

مذاکرات فعلی اقلیم کردستان با بغداد شامل فروش نفت خام اقلیم کردستان فارغ از تحویل دادن یا ندادن آن به سومو و تحویل منابع مالی از سوی بغداد به اقلیم کردستان برای پرداخت حقوق کارمندان است.

با این حال، به گفته تحلیلگران، همراهی بغداد با گروه اپک پلاس فقط در مورد تولید نفت خام توسط اقلیم کردستان نیست. عراق به استفاده از منابع گازی برای تولید برق نیامند است. این کشور به دلیل کمبود تولید برق با اعتراضات گسترده ای روبه رو بوده است.

 احمد مهدی، پژوهشگر در موسسه مطالعات انرژی آکسفورد می گوید: چالش جدید عراق در آینده، کاستن از تولید نفت خام به دلیل اضافه تولید آن از ماه می تا ژوئن خواهد بود. این مسئله از این نظر که عراق باید به دقت کاهش تولید را مدیریت کند و در عین حال عملیات استخراج و پروسه گاز خشک متوقف نشود، چالش برانگیز خواهد بود.

کشمکش سیاسی

بر اساس نظر کارشناسان، فارغ از این که سیاست عراق در مورد اوپک چه باشد، کشمکش آن با بغداد بر سر نفت و منابع مالی همچنان ادامه خواهد یافت. برای مثال، بر خلاف دولت مرکزی عراق، اقلیم کردستان نمی تواند از منابع بین المللی پول قرض کند و یا از منابع بانک مرکزی عراق برداشت کند. احمد طبقچلی، پژوهشگر ارشد در موسسه مطالعات منطقه ای و بین المللی در کردستان می گوید: تنها کاری که کردها می توانند انجام دهند ادامه فروش نفت خام است که برای آنها گران تمام می شود.

مسرور بارزانی، نخست وزیر اقلیم کردستان در 22 ماه می اعلام کرد که  اقلیم کردستان عراق 27 میلیارد دلار بدهکار است و در ماه می تنها توانسته است 30 میلیون دلار درآمد داشته باشد که آن هم صرف امورات جاری دولت شده است.

اقلیم کردستان عراق بر اساس گزارش دیلویت، در سال 2019 به طور متوسط ماهانه 468400 بشکه نفت خام صادر کرده است. اقلیم کردستان عراق سال گذشته از فروش نفت خام و سایر اقدامات حدود 4.515 میلیارد دلار کسب کرده است.

شوان زلال گفت: جدای از کنترل منابع مالی، موضوع کشمکش بر سر قدرت سیاسی نیز مطرح است. اقلیم کردستان می داند که در درازمدت، اگر آنها سازش زیادی در مقابل بغداد داشته باشند و قیمت نفت به بشکه ای 60 تا 70 دلار بازگردد، از این کار پشیمان خواهند شد.

بدهی نفت

نکته مهم این است که اگر بغداد کنترل نفت خام اقلیم کردستان را در دست بگیرد آیا بدهی های دولت اقلیم کردستان را پرداخت خواهد کرد. شوان زلال می گوید: مسئله این است که تحت چه شرایطی این کنترل واگذار می شود و چه کسی قرار است دستمزد شرکت های فعال نفتی در اقلیم کردستان را پرداخت کند؟ پیچیدگی های زیادی در خصوص این مسئله وجود دارد به همین دلیل هم هست که فعلا راه حلی نهایی برای این مشکل وجود ندارد.

پیشنهادهایی برای عملی شدن توافق میان اقلیم کردستان عراق و دولت مرکزی مطرح شده است. ثامر غضبان، وزیر نفت سابق عراق امکان استفاده از گاز طبیعی اقلیم کردستان در نیروگاههای تولید برق عراق را با هیئتی از اقلیم کردستان مطرح کرده است. عراق در حال حاضر برای تامین برق از گاز طبیعی و برق تولیدی ایران استفاده می کند.

طبقچلی می گوید: اگر صرفا نفت را در نظر بگیریم، هرچه قدر هم دولت عراق به عنوان سهم به اقلیم کردستان پراخت کند، آن وقت دولت باخته است اما اگر آب، گاز، برق و غیره را در نظر داشته باشد و در توافق با اربیل یک توافق کلی صورت بگیرد، در این صورت استقلال و حاکمیت کشور حفظ شده است.

منبع: موسسه اس اند پی گلوبال

ترجمه: خبرگزاری کردپرس- سرویس جهان

کد خبرنگار: 40101