سرویس اقلیم کردستان
آخرین خبرهای اقلیم کردستان
انتشار:  پنج‌شنبه 17 مهر 1399  ::  16:42   

انتقاد دیده بان حقوق بشر از بستن رسانه ها در اقلیم کردستان به اتهام اقدام علیه وحدت ملی

سرویس عراق و اقلیم کردستان – دیده بان حقوق بشر گزارش داد اقلیم کردستان دو دفتر شبکه رسانه ای خصوصی "اِن آر تی" را از بیش از دو ماه پیش تاکنون بسته است و به نظر می رسد دلیل این اقدام، پوشش اعتراضات و پخش مطالبی در انتقاد از حزب حاکم در اقلیم بوده است.

به گزارش کرد پرس به نقل از ناس نیوز، این سازمان در گزارشی نوشت: مقامات اقلیم کردستان بدون داشتن حکم قضایی، دفاتر این شبکه را در شهرهای دهوک و اربیل - تحت کنترل حزب دمکرات – بستند که این امر باعث افزایش نگرانی ها درباره سیاسی بودن این اقدام شده است.

این گزارش به نقل از بلقیس والی محقق ارشد بخش بحران ها و نزاع های دیده بان حقوق بشر می نویسد: در صورتی که "ان آر تی" اقدامی برخلاف قانون انجام داده است، مقامات اقلیم، اقدامات مناسبی را علیه آن انجام می دادند. اما مقامات اقلیم به جای این کار، راهکار غیر قانونی را در پیش گرفته اند.

براساس این گزارش، محدودیت هایی که برای "ان آر تی" و خبرنگاران آن ایجاد می شود نمایانگر روندی از حملات دولت اقلیم کردستان به رسانه ها است. برای نمونه در ماه ژوئن/ خرداد گذشته، دیده بان حقوق بشر گزارشی درباره مجموعه ای از احکام حقوقی مربوط به افترا و تحریک مورد استفاده از سوی دولت فدرال و اقلیم کردستان علیه منتقدان از جمله روزنامه نگاران، فعالان و سایر معترضان را منتشر کرد.

در این گزارش آمده است در 11 آگوست / 21 مرداد گذشته، شاسوار عبدالواحد رهبر جنبش نسل جدید، از جنبش ها و احزاب مخالف دولت اقلیم کردستان، از طریق شبکه "ان آر تی" که یک رسانه خصوصی تحت مالکیت وی و دارای چند شبکه تلویزیونی و رادیویی و یک سایت است با انتشار فراخوانی، خواستار برگزاری اعتراضات عمومی برای مطالبه بهبود کیفیت آموزش، ایجاد فرصت های شغلی و تدابیری برای مبارزه با فساد شد. در 12 آگوست / 22 مرداد، این فراخوان منجر به برگزاری تظاهرات در سراسر مناطق کردستان شد و به مدت یک هفته ادامه داشت. "ان آر تی" که دارای یک کانال به زبان کردی و کانال دیگر به زبان عربی است، تنها رسانه ای بود که به طور مفصل این اعتراضات را پوشش داد.

براساس گزارش مذکور، در 19 آگوست / 29 مرداد، ریبوار عبدالرحمن مدیر اخبار شبکه "ان آر تی" و یک کارمند دیگر دیده بان حقوق بشر اظهار داشتند که نیروهای دستگاه امنیتی اقلیم کردستان موسوم به "آسایش" به دفتر این شبکه در دهوک حمله کرده و به مدت چند ساعت، کارمندان آن را بازداشت کرده و سپس به آنها دستور داده اند به منازلشان بازگردند، به نظر می رسد اقدام مذکور، در اعتراض به پوشش اعتراضات بوده است.

این گزارش به نقل از عبدالرحمن می نویسد: نیروهای امنیتی هیچ حکمی از دادگاه ارائه نکردند، بلکه اظهار داشتند که از طرف یک مسئول حزب دمکرات دستوری مبنی بر بستن دفاتر این حزب در اختیار داشتند. عبدالرحمن در این باره گفت آسایش همچنین دفاتر آنها در اربیل را نیز به صورت همزمان و در همان روز بستند و برای این اقدامشان هیچ گونه حکم قضایی ارائه نکردند. با وجود ادامه پخش شبکه، دفاتر مذکور بسته ماندند و دفتر اصلی شبکه در سلیمانیه، از بسته شدن در امان مان. این یعنی تیم های رسانه ای در دهوک و اربیل نتوانستند به صورت میدانی اقدام به فعالیت کنند یا در برنامه های تلویزیونی حضور یابند.

دیندار زیباری مسئول ارتباط با سازمان های بین المللی دولت اقلیم کردستان در تاریخ 23 آگوست / 2 شهریور با صدور بیانیه ای خطاب به دیده بان حقوق بشر اعلام کرد: شبکه ان آر تی و ساشوار عبدالواحد همواره تلاش کرده اند تا از رسانه ها که در اقلیم کردستان از آزادی برخوردار هستند در راستای اهداف سیاسی شان برای تبلیغات تحریک آمیز در شرایط دشوار و استثنایی مانند جنگ علیه تروریسم و انتشار بیماری کرونا بهره گیرند.

زیباری ادعا کرد: ان ار تی بند دوم قانون 12 (2010) را نقض کرده است که براساس آن، هر رسانه ای که علیه امنیت عمومی اقدام کند و به وحدت ملی آسیب برساند مجرم شناخته خواهد شد. همچنین قانون به وزارت فرهنگ و جوانان اجازه می دهد به عنوان مجازات اولیه، شبکه مذکور را به مدت 72 ساعت ببندد و در صورت ادامه نقض قانون، این زمان به یک هفته افزایش می یابد و چنانچه این موضوع ادامه داشته باشد مجوز فعالیت شبکه مذکور لغو می شود.

زیباری افزود: دادستان در این پرونده، بنا به درخواست وزارت فرهنگ و جوانان خواستار تعلیق پخش شبکه "ان آر تی" به دلیل تشویق شهروندان به نقض دستور العمل های پیشگیرانه و فاصله اجتماعی صادره از سوی دولت شد. با توجه به اینکه قانون مورد اشاره زیباری مربوط به وزارت شهرداری ها و گردشگری می باشد دیده بان حقوق بشر نتوانست به قانون مورد اشاره زیباری دست یابد.

زیباری همچنین گفت: وزارت فرهنگ و جوانان چندین بار به شبکه "ان آر تی" تذکر داده است که آخرین مورد آن سوم ژوئن / 13 خرداد بوده است. با این وجود شیروان عبدالله از مدیران وزارت فرهنگ و جوانان گفت که وزارتخانه متبوعش هیچ گونه هشداری نداده است. دیندار زیباری 9 سپتامبر / 19 شهریور، با انتشار پستی در فیسبوک، شبکه ان آر تی را به تحریک مردم به اعتراض و نافرمانی نسبت به دولت متهم و اعلام کرد ان آر تی، با تحریک اعتراضات و اقدام علیه امنیت ملی، به صورت مداوم قوانین را نقض می کند. بنابراین براساس قانون مطبوعات اقلیم کردستان، علیه این شبکه اقامه دعوی خواهد شد.

یکی از وکلای ان آر تی که خواست نامش فاش نشود به دیده بان حقوق بشر گفت: دولت اقلیم کردستان، هیچ گونه اخطار رسمی برای این شبکه ارسال و مسئولان آن را به دادگاه احضار نکرده است. یک وکیل دیگر برای اطلاع از دعاوی مطرح شده علیه شبکه، به کاخ دادگستری اربیل مراجعه کرده است اما مسئولان دادگستری به وی اطلاع داده اند که هیچ گونه دعوایی علیه این شبکه اقامه نشده است.

ریبوار عبدالرحمن مدیر اخبار ان آر تی و وکیل مذکور اعلام کردند که دفتر شبکه در سلیمانیه بسته نشده است و این امر نشان می دهد بسته شدن دفاتر این شبکه در دهوک و اربیل، یک تصمیم سیاسی بوده است. زیرا حزب دمکرات کردستان، کنترل این دو استان را در اختیار دارد. اما بر استان سلیمانیه کنترلی ندارد و در صورتی که بستن این شبکه ها براساس حکم دادگاه بود می بایست در همه مناطق اقلیم کردستان از جمله سلیمانیه اجرا می شد.

گزارش سازمان دیده بان حقوق بشر همچنین حاکی است: دولت اقلیم کردستان تدابیر دیگری برای ارعاب کارمندان "ان آر تی" اتخاذ کرده است. برای نمونه در 19 آگوست / 29 مرداد نیروهای آسایش خبرنگار این شبکه در زاخو را براساس قانون برگزاری تظاهرات در اقلیم کردستان (11-2010) بازداشت کردند. براساس قانون مذکور، برگزاری تظاهرات بدون دریافت مجوز قبلی از سوی برگزار کنندگان از نهادهای ذیربط ممنوع است.

ریبوار عبدالرحمن همچنین افزود: نیروهای امنیتی این خبرنگار را 11 روز بازداشت و سپس با قید ضمانت آزاد و سپس سلب اتهام و اعتراف کردند که وی به عنوان خبرنگار اعتراضات را پوشش داده است.

مدیر اخبار "ان آر تی" همچنین می افزاید: نیروهای امنیتی، تجهیزات تصویربرداری دو تیم دیگر این شبکه را در منطقه آکری، در هنگام عبور یکی از آنها از پست بازرسی برای پوشش حمله هوایی ترکیه و دیگری در پست بازرسی دیگری در خارج از شهر عمادیه، مصادره کردند.

اگرچه قوانین بین المللی حقوق بشر به دولت ها اجازه می دهد فعالیت رسانه ها را به دلایل مربوط به امنیت ملی محدود کنند، اما این محدودیت ها باید در یک کشور دمکراتیک، براساس قانون و ضروری باشد و هر کدام از محدودیت های مذکور، باید براساس نیاز ضروری عموم و متناسب با ارزش های اساسی دمکراتیک در زمینه کثرت گرایی و تساهل و مدارا و متناسب با نیازهای مشخص کننده محدودیت ها باشد.

این گزارش خاطرنشان می کند: نباید از این محدودیت ها برای سرکوب، ممنوعیت انتشار اطلاعات دارای منافع عمومی مشروع که مخل امنیت ملی نیست یا محاکمه فعالان رسانه به خاطر پوشش اینگونه اطلاعات استفاده شود. همچنین برای عمل حکومت ها به این مسئولیت، باید روزنامه نگاران، همه دیدگاهها از جمله دیدگاههای مخالف دولت را بدون نگرانی از بازداشت شدن پوشش دهند.

براساس گزارش مذکور، دولت باید به ان آر تی اجازه بازگشایی دفاترش را بدهد و از اقدام به هرگونه ارعاب دیگر خودداری کند.

این گزارش در پایان خاطرنشان می کند دولت اقلیم کردستان حق ندارد از پوشش خبری اعتراضات و خواسته های معترضین جلوگیری کند یا هیچ رسانه ای را به دلیل پوشش اخبار اعتراضات به طور غیر قانونی و به طور کامل ببندد.

برچسب‌ها:
#عراق
#اقلیم کردستان
#شبکه ان آر تی
#شاسوار عبدالواحد
#اعتراضات اقلیم کردستان
#دهوک
#سلیمانیه
#اربیل