کتابی به بلندای تاریخ کردستان/تاریخ اردلان آیینه تمام نمای کردها
سرویس کردستان - اردلان‌ها خاندانی بودند که زمانی حوزه وسیعی از مناطق کردنشین توسط آن­ها اداره می‌شد و تاریخی به بلندای تاریخ قوم کرد دارند و از همین رو کتاب های بسیاری در خصوص تاریخچه این حاندان به چاپ رسیده که آخرین و کاملترین نسخ آن روز گذشته با عنوان تاریخ اردلان رونمایی شد.
به گزارش کرد پرس، کتاب تاریخ اردلان تالیف مستوره اردلان با چاپ و ویرایش جدید و ویراستاری جمال احمدی آیین از پژوهشگران کردستانی شامگاه چهارشنبه با حضور علاقمندان به فرهنگ و تاریخ قوم کرد و کردستان در عمارت خسروآباد سنندج رونمایی شد.
 
ویراستار کتاب تاریخ اردلان در ابتدای این مراسم گفت: این نسخه خطی از تاریخ اردلان سال 1328 توسط ناصر آزادپور چاپ شد و علاوه بر نایاب بودن دارای نواقصی هم بود.
 
جمال احمدی آیین اظهار کرد: سال 1384 اقدام به چاپ نسخه دیگری از این کتاب کردم که وقایع موجود در آن تا سال 1250 شرح داده شده بود.
 
وی افزود: با همراهی و پشتیبانی منصور اردلان یکی از نوادگان خسروخان اردلان اقدام به تهیه و ویراستاری نسخه کامل تری از این کتاب کردم و در مقدمه آن به بیان بسیاری از مسائل پرداختم.
 
این پژوهشگر و نویسنده کردستانی با اشاره به تالیف کتاب رمان زندگی مستوره اردلان, بیان کرد: این کتاب در حدود 600 صفحه نوشته شده و بزودی منتشر می شود.
احمد اردلان هم در این مراسم پیام منصور اردلان یکی از پشتیبانان و حامیان چاپ این نسخه از کتاب تاریخ اردلان که به دلیل کهولت سن و بیماری نتوانست در برنامه حضور پیدا کند را قرائت کرد.
 
مستوره اردلان بزرگترین زن تاریخ نگار ایران و کردستان است
معاون سیاسی امنیتی استاندار کردستان نیز در این مراسم با بیان اینکه رونمایی از کتاب تاریخ اردلان مایه افتخار و خوشحالی است، گفت: به عنوان یک باستان شناس معتقدم مطالعه این کتاب به شناخت بیشتر و بهتر کردستان از لحاظ تاریخ سیاسی، اجتماعی و فرهنگی منجر می شود.
محمدابراهیم زارعی با اشاره به اینکه مستوره اردلان بسیار دقیق اقدام به تاریخ نگاری کردستان کرده است، اظهار کرد: در آن دوره دربار اردلان بحدی پیشرفته بود و فضای بازی برای رشد بانوان داشت که بانویی همچون مستوره اردلان با هوش و ذکاوت خود توانست به نگارش تاریخ و سرودن شعر بپردازد.
وی با بیان اینکه مستوره اردلان بزرگترین زن تاریخ نگار ایران و کردستان است, افزود: انجمن مفاخر ملی هم اقدام به انتشار کتابی شامل مجموعه مقالات مربوط به مفاخر و شخصیت های برجسته کُرد از جمله مستوره اردلان کرده است.
 
کتاب تاریخ اردلان آیین تمام نمای تاریخ کُردها است
 
پژوهشگر و نویسنده کردستانی هم در این مراسم با اشاره به اینکه کتاب, انسان ها را از خرافات و خودکم بینی و در بنده افراد دیگر نجات می دهد، بیان کرد: یکی از مهمترین شاخص های رشد و توسعه هر جامعه ای سرانه مطالعه مردم است که هنوز این میزان سرانه در جامعه ما بسیار پایین است.
 
ماجد مردوخ روحانی یکی از نیازهای ضروری افراد در هر جامعه و ملتی را آگاهی و اطلاع از تاریخ و ادبیات دانست و ادامه داد: پیشنهاد می کنم هر کُرد زبانی برای اطلاع از تاریخ خود کتاب های کُرد و کردستان در هزاره‎های ماقبل تاریخ و تاریخ اردلان را مطالعه کند.
وی با اشاره به اینکه کتاب تاریخ اردلان درحقیقت آیین تمام نمای تاریخ کُردها است، یادآور شد: این کتاب مملو از وقایعی است که سرشار از درس و عبرت است.
 
وی اظهار داشت: 200 سال پیش مستوره اردلان با آگاهی از توان و استعداد و ارزش هایش اقدام ارزشمند و ماندگاری را انجام داد و می طلبد امروز هم بانوان ما علی رغم همه تبعیض های جنسیتی که وجود دارد باخودباوری و الگو گرفتن از زنانی هم چون مستوره استعدادهای خود را به منصه ظهور برسانند.
 
یکی از بانوان سنندجی که  در خصوص مستوره اردلان تحقیقاتی انجام داده است نیز در این مراسم با اشاره به اینکه تاریخ نگاری یکی از شاخص های بارز هر تمدنی است، گفت: وجود هر ملتی وابسته به مکتوب کردن تاریخ آن است و این ضرورت را مستوره اردلان بخوبی احساس کرد.
 
مستوره درخشی اظهار کرد: مستوره اردلان هم شاعر و هم ادیب بود و تاریخ را هم شاعرانه و ادیبانه نوشت و همین باعث شده متن کتاب او خشک و خسته کننده نباشد بلکه دارای متنی شاعرانه و ادیبانه باشد.
 
وی افزود: مستوره اردلان در لابه لای ذکر رویدادهای تاریخی از شعرهای خود و شاعران بزرگی هم چون فردوسی، جامی، سعدی و چند شاعر دیگر  استفاده کرده است.
 
در پایان این مراسم نیز با حضور چهره های شاخص فرهنگی, ادبی, هنری, ورزشی و چند تن از خاندان اردلان کتاب تاریخ اردلان رونمایی شد.