دورجدید مذاکرات وین؛به کدام سمت و سو/ *مهدی حاتمی
سرویس کردستان- دور جدید مذاکرات وین در حالی آغاز شد که دو طرف اصلی آن یعنی جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا علیرغم تقاضای صریح آمریکا مبنی بر مذاکره مستقیم، بطور غیر مستقیم در حال مذاکره اند. در این دور مذاکرات چند نکته از بعد بین المللی قابل طرح است:

1-این دور از مذاکرات وین اولین دور مذاکرات با دولت جدید ایران است، بنابراین نمی توان آن را پایان دهنده تلقی کرد. تمایل امریکا بر القاء این مطلب به رسانه ها و مجامع بین المللی است که فشارهای اقتصادی باعث شد که ایران مجددا مذاکره را برگزیند و ایران هم تاکید آغازین خود را بر الغاء رژیم تحریم مبتنی می کند که از این بعد دست بالا را به خود اختصاص دهد.البته طرفین مذاکرات، بر مبنایی بودن شش دور قبلی مذاکره در خصوص برجام تاکید دارند.

۲-اگر ایران مذاکره را ابزاری جهت رفع تحریم های ظالمانه و غیر قانونی می داند در سوی دیگر نیاز دولت بایدن به تعیین تکلیف رهاورد دولت قبلی، بسیار چشمگیر است. بایدن در طول دوران تبلیغات ریاست جمهوری اش، به صراحت از بازگشت به برجام سخن به میان آورد و از این طریق سیاست خروج ترامپ را زیر سوال می برد. به نوعی می توان ‌گفت خروج ترامپ از برجام را ابزار تضعیف رقیب و تقویت خود می دانست.

حال بعد از یکسال و اندی دنباله ی سیاست ترامپ را گرفته و نتوانسته ایران را متقاعد به قبول دیدگاه خود نماید. این مطلب عطش آمریکا برای توافق را بسیار بالا برده است. دومین دلیل اشتیاق آمریکا به مذاکره، پایین آمدن محبوبیت بایدن و انتخابات بعدی ریاست جمهوری آمریکاست. البته نباید فراموش کنیم که انتخابات میان دوره ای کنگره نیز کم تاثیر نیست زیرا دمکرات ها به شدت احساس ضعف می نمایند. آنها بدنبال برگ برنده ای بعد از خروجشان از افغانستانند.

۳-آمریکا احاطه رسانه ای بین المللی بالایی دارد و پس از توافق با ایران نیز قطعا بر پیروزی دیپلماتیک خود خواهد پرداخت. مشکل اساسی آمریکا و دولت کنونی آن مخالفین داخلی توافق با ایرانند. مشکلی که در کشورمان کمتر شاهد آن هستیم چون دولت قبلی حاضر به مذاکره در شرایط نامطلوب و توافق با غرب بود و دولت کنونی ایران مذاکره و احیاء برجام با محوریت لغو تحریم ها و توجه به منویات مقام معظم رهبری را ملحوظ نظر دارد.

۴- کشورهای غرب آسیا و حاشیه خلیج همیشه فارس دو دسته اند کشورهایی مانند قطر ، عمان طرفدار توافق با ایرانند و عده ای مانند امارات و عربستان توافق مشروط به حل مشکلات منطقه ای را می پذیرند. مذاکرات ایران با عربستان و حضور وزیر خارجه امارات در ایران علائمی دال بر رایزنی و لبخند دیپلماتیک کشورمان به آنهاست که در گام های مذاکراتی ایران سنگ اندازی نکنند. بنابراین شرایط منطقه ای کاملا در کنترل ایران است.

۵-ثبات اقتصادی و امنیت در دوران مذاکره می تواند میز مذاکره را تحت تاثیر قرار دهد. متاسفانه برخی مطالبات صنفی در زمان مذاکرات وین در کشورمان روی داده که ضرورت دارد چنین مسایلی در اسرع زمان مدیریت شوند تا محملی برای طرف مقابل نگردند.

۵ -قطعا دولت آقای دکتر رییسی، مذاکره را به سفره مردم گره نمی زند و همه اقشار از جمله اساتید و دانشگاهیان بایستی به چنین دولت انقلابی و حق طلب کمک نمایند تا به فضل الهی و توجه ویژه به منویات رهبر معظم انقلاب ملت ایران به حقوق حقه ی خود نایل آیند.

*استاد حقوق بین الملل دانشگاه کردستان