گسست مذاکرات میان کردهای سوریه همزمان با تشدید عملیات نظامی ترکیه علیه پ‌.ک‌.ک
سرویس جهان- از هم گسیختگی در روابط میان دو جریان کردی در سوریه، در خدمت برنامه ترکیه برای ایجاد تفرقه و ضعیف نگه داشتن کردهایی است که آن‌ها را دشمن خود می داند

به گزارش کردپرس، تشدید تنش نظامی ترکیه علیه حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) شکاف بین گروه‌های کرد سوری را عمیق‌تر کرده و مذاکراتی را که با میانجی‌گری آمریکا و با هدف ایجاد وحدت در شمال شرق سوریه بین حزب حاکم اتحاد دموکراتیک و مجموعه‌ای از احزاب مخالف کرد دیگر، موسوم به شورای میهنی کرد برگزار می‌شود، تحت تأثیر قرار داده است. 

هر یک از طرفین، در مجموعه‌ای از مصاحبه‌ها، طرف دیگر را عامل این وقفه دانسته و سرزنش می‌کند چرا که چنین وقفه‌هایی در خدمت مقاصد ترکیه برای ایجاد تفرقه و ضعیف نگه داشتن کردها است. این امر همچنین ایالات متحده را از تعامل سیاسی عمیق تر در امور شمال شرق سوریه به رهبری کردها- منطقه‌ای که تخمین زده می شود 900 نیروی عملیات ویژه برای کمک به تلاش ها برای جلوگیری از بازگشت مجدد دولت اسلامی مستقر شده اند- منصرف می کند.

این انگشت اتهامات در بحبوحه موجی از آتش زدن دفاتر شورای میهنی کرد سوریه در سراسر شمال شرق صورت می گیرد که جنبش جوانان انقلابی را مسئول آن می داند.

این سازمان خود را مجری آرمان های عبدالله اوجالان، رهبر زندانی پ.ک.ک می داند و در حاشیه منطقه تحت کنترل اداره خودمختار شمال شرق سوریه عمل می کند. شورای میهنی کرد سوریه می گوید تنها در ماه گذشته، حداقل هشت دفتر آن، از جمله دفاتر احزاب فعال در زیر چتر آن هدف قرار گرفته اند. مقامات حزب حاکم اتحاد دموکراتیک سوریه دست داشتن این حزب در این حملات را رد کرده و می گویند تحقیقات در مورد این حملات ادامه دارد و چندین مظنون دستگیر شده اند.

آغاز حملات به دفاتر شورای میهنی کرد سوریه، با آخرین حمله ترکیه علیه پ‌.ک‌.ک در کردستان عراق، که هدف آن قطع ارتباط همزمان چریک‌ها از مرزهای ترکیه و سوریه و همچنین مقر اصلی آنها در قندیل است، همزمان شده است.

صالح مسلم، یکی از اعضای عالی رتبه شورای ریاست حزب اتحاد دموکراتیک سوریه به المانیتور گفت: «ما نمی دانیم این افراد [که به دفاتر شورای میهنی کرد سوریه حمله می کنند] چه کسانی هستند، اما خشم مردمی بسیاری نسبت به حملات ترکیه وجود دارد و تصور گسترده ای وجود دارد که پیشمرگه‌های روژ متعلق به شورای میهنی همراه با ارتش ترکیه علیه پ‌ک‌ک می‌جنگند.»

مسلم گفت که تا کنون حداقل 20 کرد سوری که در صفوف پ.ک.ک می جنگند، در عملیات اخیر ترکیه کشته شده اند. ما همچنین می شنویم که پیشمرگان روژ مجروح در بیمارستان های [ترکیه] در حکاری و یوکسکووا تحت درمان هستند.

صالح مسلم ادعاهای خود در مصاحبه 20 آوریل با المانیتور را تکرار کرد که گفته‌ بود دولت خودگردان پیشنهاد داده است تا امنیت دفاتر شورای میهنی کرد سوریه را تامین کند، اما این پیشنهادها رد شده است

سلمان اوسو، یکی از اعضای شورای ریاست شورای میهنی کرد سوریه که همچنین دبیر حزب یکیتی کردستان سوریه است، روایت صالح مسلم را تکذیب کرد. او گفت:« جنجال رسانه‌ای در کمپین ماه گذشته رخ داد و سر و صدای زیادی از طرف آمریکایی‌ها و نهادهای بین المللی به راه افتاد. بنابراین سعی کردند به جامعه جهانی القا کنند که نگهبانانی را جلوی دفاتر ما می گذارند. انگار نمی‌دانند چه کسی این دفاتر را آتش می‌زند. اما ما می دانیم و آنها می دانند که جوانان انقلابی مرتکب این تخلفات هستند.».

« او به المانیتور گفت: تخلفات هر از گاهی ادامه دارد. وقتی به آنها فشار وارد شود، تخلفات متوقف می شود. هر وقت آنها احساس آزادی می کنند، تخلفات شروع می شود. هدف ترساندن شهروندان کرد، و سوق دادن آنها به سمت امتناع از مذاکره با شورای میهنی کرد است.»

وی مشارکت نیروی پیشمرگه روژ- یک نیروی کرد سوریه که با احزاب شورای میهنی کرد بوده و در کردستان عراق مستقر است- را در نبردها علیه پ‌.ک‌.ک رد کرده است. اوسو بدون اشاره به اینکه توسط چه کسی خانواده های پیشمرگروژاوارا تهدید کرده، افزود: «چند روز پیش، خانواده‌های پیشمرگه روژ در کوبانی احضار و مورد تهدید و تحت فشار قرار گرفتند. از آنها خواسته شد که فرزندانشان را برای ترک نیروی پیشمرگ روژاوا تحت فشار قرار دهند.

گفت‌وگوهای وحدت کردهای سوریه توسط مظلوم کوبانی، فرمانده کل نیروهای دموکراتیک سوریه و در پی تهاجم زمینی ترکیه در سال 2019 به منطقه‌ای بین شهرهای مرزی راس‌العین و تل ابیض آغاز شد. هدف مذاکرات اتحاد میان کردهای سوریه از نظر او سه چیز بود: اولین مورد کسب مشروعیت بیشتر برای اداره خودگردان شمال و شمال شرق سوریه برای مذاکرات آینده با دمشق بود، دوم ایجاد جبهه مشترک با شورای میهنی کرد سوریه در مذاکرات آینده با دمشق و سوم برای تضعیف ادعاهای ترکیه مبنی بر اینکه پ.ک.ک مسئول کنترل این منطقه است. همچنین هدف از این مذاکرات جلوگیری از حملات بیشتر ترکیه و در حالت ایده آل، برای توسعه روابط دوستانه با انکارا مشابه روابط بین ترکیه و دولت اقلیم کردستان در عراق بود. این مورد اخر به عنوان انگیزه ای برای ورود بیشتر آمریکا به موضوع عمل کرد.

روابط واشنگتن با آنکارا به دلیل حمایت مستمر آمریکا از نیروهای دموکراتیک سوریه که ترکیه مدعی است تحت سلطه پ‌ک‌ک است، مدام در حال کاهش بوده‌است. توافق بین نیروهای دموکراتیک سوریه و شورای میهنی کرد که روابط نزدیکی با حکومت اقلیم کردستان و همچنین مخالفان سوری مورد حمایت ترکیه دارد، به کاهش تنش ها کمک می کند. حداقل آمریکا به این مسئله اعتقاد دارد،

اما سیاست ایالات متحده اکنون گرفتار تناقضاتی شده است زیرا از یک طرف، از اقدامات ترکیه علیه پ.ک.ک در کردستان عراق حمایت می کند و همزمان امیدوار است نگرش ترکیه نسبت به کادرهای همسو با اوجالان، از جمله مظلوم کوبانی، یکی از فرماندهان سابق پ.ک.ک، تغییر کند. کوبانی در فهرست افراد تحت تعقیب در ترکیه قرار دارد و رویکرد افراطی رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه نسبت به این موضوع روز به روز تشدید می‌شود.

با این اوضاع، واضح ترین شباهت بین کردستان عراق و روژاوا (نام کردی برای منطقه کردستان سوریه) اختلافات به ظاهر بی پایان است که گروه های سیاسی اصلی را در بر گرفته و فقط به نفع دشمنان آنان است.

با این حال، مظلوم کوبانی، فرمانده نیروهای دموکراتیک سوریه شخصیتی متفاوت از خود نشان داده و در کنار فرماندهی نیروهای دموکراتیک سوریه نقش یک دیپلمات برجسته را دارد که مرد احترام گروه‌های مختلف کردها، عرب‌ها و مسیحیان سوریه است. او به عنوان کسی که بهترین تضمین برای ادامه حضور نیروهای آمریکایی در سوریه است، یاد می‌شود. 

یکی از اعضای ارشد شورای میهنی کرد سوریه که نخواست نامش فاش شود، گفت:《همه ما در ابتدای گفتگو به او وابسته بودیم. اما من او را اکنون ضعیف می بینم.»

ژنرال مظلوم دیپلمات بسیار مؤثری است که بی‌نهایت عمل‌گرا و آماده سازش است. این خصوصیت نه تنها او را به یک رهبر تبدیل می کند، بلکه او را به شریکی ارزشمند برای ایالات متحده تبدیل می کند.

در واقع، همانطور که قبلاً توسط المانیتور گزارش شده بود، مذاکرات با توجه به سازشی که حزب اتحاد دموکراتیک سوریه به اصرار مظلوم کوبانی کرد، شروع خوبی داشت. اوسو که یکی از اعضای تیم مذاکره کننده شورای میهنی کرد است، اذعان کرد که «دلیل موفقیت این بود که طرف آمریکایی و رهبری نیروهای دموکراتیک سوریه در مورد فشار دادن طرف مقابل برای دستیابی به توافق حول یک دیدگاه سیاسی قابل قبول برای همه مردم سوریه جدی بودند. "

منابع مطلع از مذاکرات گفتند این شورای میهنی کرد بود که از ادامه مذاکرات دلسرد شد. بسیاری گمان کردند که شورای میهنی کرد، در اکتبر 2020 تحت فشار ترکیه مذاکرات را متوقف کرده است. این امر عمدتاً از طریق حزب دموکرات کردستان عراق، که بر اقلیم کردستان مسلط است و نیروهایش گذرگاه‌های مرزی اصلی بین شمال شرق سوریه و عراق را کنترل می‌کنند اعمال شد.

اصرار شورای میهنی کرد بر اینکه توافق نهایی باید تصریح کند که دولت خودگردان باید متعهد به پاکسازی همه عناصر پ.ک.ک از این نهاد باشد کمکی به پیش‌برد روند نکرد.

اوسو گفت: چرا ما می گوییم باید عناصر پ.ک.ک از حزب اتحاد دموکراتیک پاکسازی شوند؟ زیرا ما می دانیم که وقتی تسلط پ.ک.ک بر اتحاد دموکراتیک پایان یابد، می توانیم با آن به توافق برسیم.

اتخاذ چنین موضعی از سوی شورای میهنی کرد این سوء ظن را برای پ.ک.ک ایجاد کرد که مذاکرات به وسیله ای برای نابودی این گروه مسلح معارض ترکیه تبدیل شده است

اوسو مدعی است که این پ ک ک بود که مذاکرات را دچار مشکل کرد. او گفت: «بعد از اینکه متوجه جدیت در دستیابی به توافق شدند، از آن زمان، نمادهای پ‌.ک‌.ک آشکارا در شهرها و شهرهای کردستان ظاهر شد و تحریکات در تلاش برای مخدوش کردن مذاکرات آغاز شد.»

علیرغم شکست‌ها، کوبانی و دیوید براونشتاین، فرستاده وقت وزارت امور خارجه آمریکا در شمال شرق سوریه، در ژوئن 2021 سندی را امضا کردند که در آن، طرف‌ها متعهد شدند که به عنوان تضمین‌کننده برای مذاکرات وحدت عمل کنند. (کوبانی این سند را با نام «مظلوم عبدی» امضا کرده است.)

در این سند که نسخه‌ای از آن توسط المانیتور مشاهده شد، آمده است که دور جدید مذاکرات «از نقطه‌ای آغاز می‌شود که در آن متوقف شد». همچنین خواستار اطمینان از «تکرار نشدن تخلفات علیه شورای میهنی کرد در سوریه، از جمله تعرض یا سوزاندن دفاتر آن، و تضمین عدم دستگیری اعضای آن به دلایل سیاسی است». اوسو، صالح مسلم و یک منبع دولت بایدن صحت این سند را تایید کردند.

اوسو گفت که کوبانی و براونشتاین " قول داده اند که این سند را در اختیار رسانه ها بگذارند و سپس دوباره مذاکرات را آغاز کنند. اما این سند به دلیل ادامه تخلفات اتحاد دموکراتیک سوریه منتشر نشد و این سند قبل از اعلام عمومی مفهوم خود را از دست داد.»

نیروهای دموکراتیک سوریه به درخواست المانیتور برای اظهار نظر در این خصوص پاسخ نداد.

به نظر می‌رسد که شورای میهنی کرد سوریه در شکستن سکوت خود از آخرین و ششمین ماده سند امضا شده، استفاده می‌کند که به طرف این حق را می‌دهد که در صورت مشاهده هرگونه نقض از سوی طرف مقابل، آن را اعلام کند. اوسو گفت که شورای میهنی تا زمانی که سند علنی نشود مذاکرات را از سر نمی گیرد .

این واقعیت که شورای میهنی کرد حتی حاضر است به این کار هم فکر کند به چند چیز اشاره دارد. یکی ممکن است این باشد که به طور فزاینده ای احساس می کند که به حاشیه رانده شده است زیرا اداره خودگردان همچنان زمینه را برای برگزاری انتخابات در شمال شرق، از طریق یک سری رایزنی با سایر عناصر فراهم می کند. مورد دیگر ممکن است تغییر در محاسبات خود حکومت اقلیم کردستان عراق باشد.

اما این حزب اتحاد دموکراتیک سوریه است که اکنون پا پس می کشد. یکی از مقامات این حزب به نام خبات اخیراً اعلام کرد که حزب او مذاکرات را «به دلیل حمایت شورای میهنی از اشغالگران» متوقف کرده است. منظورش ترکیه بود. اگر شورای میهنی کرد سوریه حمایت از اردوغان [حزب عدالت و توسعه] و اشغالگران و نیز مخالفت با روژاوا را متوقف نکند، مذاکرات ادامه نخواهد یافت

یک مقام ارشد شورای میهنی کرد سوریه گفت: متیو پرل، فرستاده جدید وزارت امور خارجه و مقیم در منطقه، در تلاش برای از سرگیری مذاکرات با طرفین دیدار کرده اما پیشرفت چندانی نداشته است. او در گفتگوها پیام هایی را از یک طرف به طرف دیگر منتقل می کند. اما او هیچ استراتژی ندارد.».

در ماه مارس، هیئتی به سرپرستی اتان گلدریچ، معاون دستیار وزیر امور خارجه در امور خاور نزدیک، جن گاویتو، معاون دستیار وزیر امور خارجه در امور ایران و عراق و زهرا بل، مدیر شورای امنیت ملی در امور سوریه و عراق، برای دیدار با مظلوم کوبانی به روژاوا سفر کردند. 

سخنگوی وزارت امور خارجه به المانیتور گفت: «دولت ایالات متحده قویاً از گفتگوهای وحدت کردهای سوریه حمایت می کند و ما همچنان با احزاب در ارتباط هستیم تا بهترین راه برای پیشبرد گفت وگوهای کردی- کردی، از جمله از طریق دیپلمات های مان در شمال شرق سوریه، ادامه یابد.» .

سخنگوی وزارت امور خارجه گفت: "وزارت امور خارجه حملات به دفاتر شورای میهنی کرد سوریه در 21 آوریل را محکوم کرد و همچنان به ایفای نقش فعال در رسیدگی به نارضایتی های هر دو طرف برای افزایش ثبات در شمال شرق ادامه می دهد."

منبع: المانیتور 

خبرگزاری کردپرس- سرویس جهان