تله کابین کرمانشاه قربانی جانمایی غلط
سرویس کرمانشاه _ بیش از حدود ۲ دهه است که شهرداری کرمانشاه و میراث فرهنگی بر سر اجرای پروژه تله کابین تاق بستان با یکدیگر کشمکش دارند و مانند دو خط موازی پیش رفته اند. نه شهرداری از وسوسه برپاکردن تله کابین بر بام تاق بستان دست کشیده و نه میراث فرهنگی فرهنگی حاضر به پذیرش بار گران مسئولیت اجرای این پروژه در قلمرو یکی از مهم ترین آثار میراث فرهنگی ایران زمین است. خبرگزاری کردپرس به بهانه آغاز دور جدید تلاش های شهرداری برای اجرای تله کابین، در قالب یک گزارش تحلیلی به این موضوع پرداخته است.

به گزارش خبرگزاری کردپرس؛ اولین تلاش ها برای اجرای طرح تله کابین در ارتفاعات تاق بستان به سال 78 بازمی گردد و شورای اشتغال در مرداد 1380 هم مبلغ 18 میلیون تومان برای تکمیل آن اختصاص داد و در سال بعد هم برای این پروژه در قالب طرح های گردشگری، اعتبار در نظر گرفته شد. در آن سال ها حتی فنداسیون پایه های تله کابین هم حفر شد ولی خیلی زود آن هیجان و شتاب اولیه برای اجرای پروژه خیلی زود رنگ باخت و اجرا کنندگان با سدی بزرگ به نام عدم موافقت میراث فرهنگی روبرو شدند.

جانمایی غلط سد راه تله کابین

پروژه تله کابین کرمانشاه از همان ابتدا یک مسیر بسیار اشتباه را رفت و این پروژه در حریم و منظر آثار تاریخی تاق بستان جانمایی شد و برای همین با مخالف جدی میراث فرهنگی و مردم مواجه شد. ولی با وجود این مخابفت ها، وسوسه اجرای پروژه در ارتفاعات بالادستی محوطه تاریخی هیچگاه مدیران شهرداری و مدیران ارشد استان را رها نکرد. در بهار 83 با تغییراتی در مسیر ایستگاه ها، تلاش دوباره ای برای اجرای این پروژه آغاز شد ولی باز اجرای طرح منوط به موافقت میراث فرهنگی شد. موافقتی که هیچگاه کسب نشد.

 در طول دوران دولت احمدی نژاد هم شهرداری و استانداران وقت کرمانشاه اجرای این طرح را دوباره در دستور کار قرار دادند و بر اجرای آن تاکید کردند ولی پروژه همچنان گرفتار تغییر مجری، تامین مالی و مخالفت های میراث فرهنگی و گروه های مردم نهاد و رسانه ها بود.

در دولت حسن روحانی و به ویژه در دوران استانداری هوشنگ بازوند هم این تلاش ها برای اجرای پروژه ادامه یافت. آرش رضایی شهردار وقت کرمانشاه در اسفند 96 در جمع خبرنگاران از عقد تفاهم نامه با یک شرکت ایتالیایی برای ساخت تله کابین کرمانشاه خبر داد و دور دیگری از تلاش ها برای ساخت این پروژه آغاز شد.ولی این تفاهم هم به جایی نرسید و در اسفند 97 هوشنگ بازوند استاندار وقت در نشست ستاد سرمايه گذاري استان گفت: بانك ملل خواهان اجراي پروژه تله كابين تاق بستان مي باشد كه اين مجموعه مجري طرح تله كابين كرمان نيز هست.

ولی با این وجود حمایت استاندار وقت از اجرای پروژه توسط بانک ملل، شهرداری دوست داشت یک سرمایه دار هماهنگ با این مجموعه را به عنوان شریک برای اجرای این پروژه بزرگ انتخاب کند و در نهایت شهرداری اجرای پروژه را با یک شرکت تازه تاسیس تحت عنوان «پویش افق مدیریت ماندگار» آغاز کرد.

تلاش همه جانبه برای اجرای تله کابین

جدی ترین تلاش برای اجرای این پروژه در 20 سال اخیر به دوران صدارت طلوعی در شهرداری کرمانشاه بازمی گردد. مجری پروژه با وجود اینکه هنوز موافقت میراث فرهنگی را برای اجرای طرح در مسیر طراحی شده کسب نکرده بود عملیات اجرایی پروژه را با سرعت آغاز کرد. شامبیاتی رییس وقت سازمان سرمایه‌گذاری و مشارکت‌های مردمی شهرداری کرمانشاه در تیرماه 99 در جمع خبرنگاران گفت: خط انتقال تله‌کابین کرمانشاه به عنوان مرحله نخست این پروژه بهمن ماه امسال به بهره‌برداری می‌رسد و مردم می توانند از میدان کوهنورد بوستان کوهستان تا محدوده دشت کاهو در کوه های طاقبستان بالا بروند. و در مراحل بعدی رستوران، اقامتگاه و فضاسازی های مربوطه انجام می شود.

شهردار کلانشهر کرمانشاه هم عنوان کرد: تله‌کابین یک کیلومتر با تاق‌بستان فاصله دارد و هیچ مشکلی برای ثبت جهانی آن نیست.

ولی با این وجود سه پایه از 8 پایه تله کابین در محدوده حریم تاق بستان قرار داشت و حفاری آن ها نیازمند موافقت میراث بود. نحوه اجرا و حاشیه های به گونه ای بود که کم کم دیگر مجموعه ها هم وارد عمل شدند و مدیرکل وقت استاندارد در اواخر دی ماه 99 از 200 مورد عدم انطباق استاندارد در پروژه تله کابین خبر داد.

سالاری معاون وقت هماهنگی امور عمرانی استانداری کرمانشاه هم در اینباره گفت: اگر اصول فنی در پروژه تله‌کابین رعایت نشود تبدیل به یک سازه خطرناک می‌شود که جان همشهریان و گردشگران را هم تهدید می‌کند.

و در 19 اسفند 99 شهرام کرمی دادستان کرمانشاه در نشستی خبری با اصحاب رسانه در پاسخ به سوالی درباره تخلفات اجرای طرح تله‌کابین طاق‌بستان، اظهار کرد: اگر نهادهای نظارتی مطابق وظیفه خود گزارشی از آنچه تخلفات صورت‌گرفته عنوان می‌شود را به دادستانی ارجاع دهند، ما نیز قطعا طبق قانون به آن‌ها رسیدگی می‌کنیم.

او در این نشست از سازمان بازرسی، دیوان محاسبات و نهادهای امنیتی درخواست کرد که جوانب مختلف طرح اجرای تله‌کابین در طاق بستان را بررسی و گزارش نهایی را به دادستانی ارایه کنند تا در چارچوب قانون پیگیری و رسیدگی شود.

و در اردیبهشت ماه 1400 تجمعاتی از سوی گروه های دوستدار محیط زیست در مخالفت با این پروژه انجام شد.

در تیرماه 1400 «منوچهر فخری» معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری کرمانشاه، در جلسه شورای فنی استان رعایت استانداردها در اجرای پروژه‌ای مانند تله کابین کرمانشاه که با جان و سلامت مردم ارتباط دارد را در اولویت دانست و گفت: شهرداری کرمانشاه ملزم به رعایت تمام موارد مربوط به اجرای این پروژه است.در بحث استاندارد با هیچ کس تعارف نداریم و به هیچ عنوان صور و عدم توجه را به دلیل لزوم حفاظت از جان و سلامتی مردم نمی پذیریم.

وی با اشاره به مشکلات ایجاد شده در ساخت و اجرای تله کابین کرمانشاه از سوی اداره استاندارد تصریح کرد: در جایی که اجرایی پروژه‌ای مانند تله کابین کرمانشاه با جان و سلامتی مردم ارتباط دارد به هیچ عنوان در بحث توجه به استاندارد کوتاه نخواهیم آمد و شهرداری کرمانشاه ملزم به رعایت تمام موارد مربوط به آن است.

سرانجام در تیرماه 1400 رییس سازمان سرمایه‌گذاری شهرداری کرمانشاه از لغو قرار داد ساخت پروژه تله‌کابین کرمانشاه به دلیل مشکلات حقوقی خبر داد و به این ترتیب آخرین دور تلاش ها برای احداث تله کابین تاق بستان هم ناکام ماند.

خشت اول اگر نهد معمار کج

تازه ترین اظهار نظر نوروزی شهردار کرمانشاه پیرامون اجرای پروژه تله کابین با یک پیمانکار جدید نشان می دهد وسوسه اجرای تله کابین در تاق بستان هنوز شهرداری را رها نمی کند. البته همانگونه که نوروزی گفته، شهرداری هنوز با همان سد 20 سال پیش روبروست و باید موافقت اصولی میراث فرهنگی جلب شود.

 بیش از ۲ دهه است که شهرداری کرمانشاه و میراث فرهنگی بر سر اجرای پروژه تله کابین تاق بستان با یکدیگر کشمکش دارند و این دو مجموعه مانند دو خط موازی پیش رفته اند. نه شهرداری حاضر است از وسوسه برپاکردن تله کابین در محدوده تاق بستان دست بکشد و نه میراث فرهنگی فرهنگی حاضر به پذیرش بار گران مسئولیت اجرای این پروژه  است.

بیش از 20 سال کرمانشاه شاهد یک لج تاریخی از سوی شهرداری است و اصرار بر این جانمایی غلط طی این سال ها لطمات زیادی به کرمانشاه زده است و ظاهرا مسئولان اصرار دارند این بار کج را به سرمنزل برسانند حتی اگر به قیمت از دست رفتن شانس ثبت جهانی این مجموعه ارزشمند در یونسکو باشد.

گزارش: بهزاد خالوندی