گذار از دامداری سنتی راهی برای کاهش قیمت گوشت
سرویس کرمانشاه _گرانی گوشت قرمز و روند رو به افزایش آن، تبدیل به یک چالش جدی برای بسیاری از استان های کشور از جمله کرمانشاه شده است. این گزارش به ابعاد این موضوع و چرایی آن می پردازد.

خبرگزاری کردپرس _ در سبک زندگی مناطق عشایری و زاگرس نشین ایران به واسطه دامدار بودن بخش زیادی از روستاییان و عشایر منطقه مصرف گوشت قرمز به نسبت دیگر نقاط ایران بیشتر بوده است. بواسطه همین سبک زندگی و در دسترس بودن گوشت گوسفند و گاو اکثر غذاهایی که در کرمانشاه به عنوان شهر خلاق خوراک یونسکو و دیگر شهرهای اطراف پخت می‌شود پایه گوشتی دارد.

توسعه شهرها، کوچک شدن گله‌های گاو و گوسفند سنتی دامداران و افزایش جمعیت موجب شد تا دولت‌ها برای تامین گوشت قرمز از دامداری سنتی به سمت دامداری صنعتی و پرداختن حرفه‌ای آن پیش بروند. این مهم در بخشی از استان های ایران نیز اتفاق افتاد؛ استان‌هایی مانند: تهران، مرکزی، اصفهان و فارس اقدام به توسعه گاوداری‌های خود در دو حوزه تولید شیر و پرواربندی گوساله کرده‌اند اما استان‌هایی مانند کرمانشاه، ایلام، کهگیلویه و بویراحمد و گیلان که پیشینه‌ای قدیمی در دامداری سنتی دارند از دامداری صنعتی فاصله داشته و نتوانسته‌اند خود را با صنعت دامداری و دامپروری به شکل صنعتی وفق دهند.  این استانها در رده‌های پایین جدول پرورش گاو، گوساله و گوسفند به شکل صنعتی قرار دارند.

پرورش سنتی و دامداری های چند راسی روستاییان، حتی چند صد راسی عشایر به واسطه عدم هماهنگی در عرضه و تقاضا موجب می‌شود که در ماه‌هایی از سال به خاطر عرضه بالا قیمت کاهش پیدا کند و دامدار تنها از سر ناچاری اقدام به فروش دام سبک و سنگین خود کند و در فصولی از سال نیز عدم عرضه دام موجب بالا رفتن یکباره قیمت گوشت و نابسامانی در بازار می گردد.

طبق آمار مرکز آمار ایران که از گاوداری های صنعتی کشور در سال ۱۴۰۱ در دی ماه منتشر شد: ۲۷هزار و ۱۸ گاوداری با ظرفیت پنج میلیون و ۲۳ هزار راس در ایران وجود دارد که سه میلیون و ۵۸۸هزار راس آن گاو شیری و یک میلیون و ۴۳۴هزار راس آن گاو گوساله پروار است.
در این آمار کرمانشاه با ۴۷ گاوداری پرواربندی و ظرفیت ۴هزارو۶۱۰ راس گاو و گوساله ۰/۴۸درصد تعداد گاوداری‌ها و ۰/۳۲ درصد ظرفیت گاوداری‌های پرواربندی را به خود اختصاص داده است.

کرمانشاه همراه با ایلام، چهارمحال بختیاری و کهگیلویه و بویراحمد در قعر جدول ظرفیت گاوداری‌ها و پرواربندی صنعتی در رتبه بندی استان های کشور قرار دارند. این در حالی است که استانهای تهران، مرکزی، فارس و قم به ترتیب با ۶۲۱ هزار و۵۲۲ راس، ۱۴۶هزار و۱۳۷راس، ۸۸هزار و ۵۳۵راس و ۷۳ هزار و۲۸۰راس حدود ۶۵ درصد از کل گاوهای پرواربندی در گاوداری‌های صنعتی کشور را در اختیار دارند.

در حوزه دام سبک نیز چنین سبک و سیاقی و شاید سنتی‌تر در استان کرمانشاه وجود دارد. دامداران سنتی و عشایر به واسطه خشکسالی‌های اخیر، افزایش قیمت نهاده‌های دامی بواسطه تورم و حذف ارز ترجیحی از پس هزینه های دامداری سنتی خود برنیامده و اقدام به فروش دام‌های مولد خود کردند. با افزایش یکباره قیمت دیگر امکان جایگزین کردن بره نیز وجود نداشت.

ورود دام از دامداری‌های سنتی و تولیدات سنتی دام‌های سبک و سنگین به چرخ صنعتی و زنجیره شبکه‌ای کار سختی است و مطمئنا اگر مدیران بخواهند برای عرضه تولید سنتی را به چرخه صنعتی و شبکه‌ای در میادین دام تعریف کنند با عدم عرضه، افزایش قاچاق یا عرضه خارج از شبکه و کشتارهای غیر مجاز روبرو خواهیم شد و وضعیت از این بدتر خواهد شد.

راه نجات دامداری در استان‌هایی همچون کرمانشاه گذر از دامداری سنتی و حرکت به سمت دامداری های صنعتی می باشد. و شاید این مهم ترین نکته ای باشد که از دید مدیران استان کرمانشاه پنهان مانده است.


قیمت بالای گوشت در کرمانشاه پذییرفتنی نیست
 

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه به منظور بررسی وضعیت بازار عرضه دام از قصابی های سطح شهر، میادین عرضه دام و کارخانه خوراک دام شهرستان کرمانشاه بازدید کرد.
چاله چاله با تاکید بر امر ضرورت بازنگری در قیمت گوشت قرمز گفت: پذیرفتی نیست در استانی که تولید کننده دام است قیمت گوشت قرمز آن از استان های مجاور بیشتر باشد.

همچنین جلسه بررسی و آنالیز قیمت گوشت قرمز به ریاست رییس جهادکشاورزی و با حضور معاونین تولیدات دامی و توسعه بازرگانی سازمان، ،مدیر بازرسی و نظارت بر کالاهای کشاورزی و مدیر توسعه بازرگانی، مدیران دامپزشکی و امور عشایری، مدیران میادین دام استان و اتحادیه قصابی های شهرستان کرمانشاه و مدیران کشتارگاه های دام برگزار شد.

در این نشست معاون توسعه بازرگانی سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه گزارشی تحلیلی از وضعیت میادین دام،کشتارگاه ها و قصابی های سطح شهر کرمانشاه و همچنین روند تغییر قیمت گوشت قرمز طی روزهای اخیر و عوامل تغییر قیمت و پیشنهادات اصلاحی جهت اصلاح قیمت گوشت قرمز به جمع حاضر ارائه داد.

رییس سازمان جهاد کشاورزی استان کرمانشاه نیز در این جلسه ضمن تاکید بر امر ضرورت بازنگری در قیمت گوشت قرمز گفت: جهت بازنگری قیمت گوشت قرمز نیازمند برنامه های کوتاه مدت و بلند مدت هستیم و در این راستا پذیرفتنی نیست در استانی که تولید کننده دام است قیمت گوشت قرمز آن از استان های مجاور بیشتر باشد.

چاله چاله در ادامه افزود: گرچه افزایش قیمت نهاده ها و وضعیت خشکسالی و… از جمله عوامل تاثیر گذار در افزایش قیمت کالاهای کشاورزی بویژه گوشت قرمز به حساب می آید اما روند افزایش قیمت ها باید به گونه‌ای باشد که منصفانه باشد و تولید کنندگان و مصرف کنندگان از آن رضایت داشته باشند.

وی سپس گفت: قیمت های مورد توافق با اتحادیه قصابی ها باید مورد توجه قرار گیرد و افزایش قیمت بیشتر از قیمت روی تابلوهای قصابی ها پذیرفتنی نیست و قطعا با متخلفان این بخش برخورد خواهد شد.

در ادامه این جلسه مدیران میادین دام، کشتارگاه‌ها، اتحادیه قصابی ها، چوبداران و … نظرات و پیشنهادات خود در خصوص نرخ گذاری قیمت گوشت قرمز و روند کشتار و عرضه دام را به اعضاء حاضر در جلسه ارائه کردند.
 

واسطه‌ها در بازار دام سبک نقش پر رنگی دارند


سرپرست معاونت اقتصادی استانداری کرمانشاه با اشاره به تجربه موفق ساماندهی بازار مرغ و ضرورت تکرار این تجربه در حوزه گوشت قرمز، از پیگیری برای قطع دست واسطه‌ها در این بازار خبر داد.

عبدالواحید محمدی در نشست ستاد تنظیم بازار عنوان کرد: استان در زمینه تنظیم بازار گوشت مرغ موفق عمل کرد و حذف برخی واسطه‌ها از چرخه تولید، تامین عرضه، به منطقی شدن قیمت‌ها در بازار کمک کرد.

وی افزود: با هم‌افزایی و همراهی دستگاه‌های استان می‌توان این تجربه موفق را در بازار گوشت قرمز هم به اجرا گذاشت تا این کالاهای مهم با قیمت مناسب‌تری در اختیار شهروندان قرار گیرد.

محمدی خاطرنشان کرد: جهاد کشاورزی باید يک برنامه مدون پیرامون ساماندهی میدان دام، کشتارگاه‌ها و اصلاح شبکه توزیع ارایه دهد تا پس از تصویب در کارگروه سریعا اجرایی شود.
وی خاطرنشان کرد: متاسفانه به دلایل مختلف طی این سال‌ها واسطه‌ها در بازار دام سبک کرمانشاه نقش پر رنگی داشته‌اند و همین موضوع باعث افزایش قیمت دام زنده شده است.
سرپرست معاونت اقتصادی استانداری تاکید کرد: در این زمینه باید با مدیریت جهاد کشاورزی، یک مجموعه ضوابط قانونی بر میدان دام زنده حاکم شود و با حذف برخی واسطه‌ها به تعادل بازار و کاهش قیمت ها کمک کنیم.

وی بخش دیگری از مشکلات بازار گوشت را مرتبط با عملکرد کشتارگاه‌ها دانست و گفت: کشتارگاه‌ها نیازمند یک ساماندهی جدی در زمینه برقراری داخلی این مجموعه‌ها و همچنین حذف فرآیندهای اضافی و هزینه آفرین در قیمت تمام شده، هستند.

وی تاکید کرد: در سطح استان شرکت‌های بسته بندی گوشت متعلق به بخش خصوصی وجود دارند که از ظرفیت این مجموعه‌ها برای تامین نیاز بخشی از بازار مصرف استفاده کنیم.
در این نشست طرح تامین و توزیع میوه تنظیم بازار شب عید مطرح و پس از بررسی های کارشناسی به تصویب رسید.

گزارش: عبدالله مرادی- میلکان