به گزارش کردپرس، تام باراک، سفیر ایالات متحده در ترکیه و نماینده ویژه دونالد ترامپ در امور سوریه، در متنی که در شبکه ایکس منتشر شده، اعلام کرد که بزرگترین فرصت پیشِروی کردهای سوریه در مقطع کنونی، مشارکت در روند گذار پس از اسد و ادغام کامل در دولت جدید سوریه به رهبری احمد الشرع است. به گفته او، این مرحله میتواند مسیری برای ادغام کامل کردها در یک دولت واحد سوری، با برخورداری از حقوق شهروندی، تضمینهای فرهنگی و مشارکت سیاسی فراهم کند؛ حقوقی که در دوران حکومت بشار اسد بهطور نظاممند از آنان سلب شده بود.
باراک با اشاره به دههها تبعیض علیه کردها در سوریه گفت: «در دوره اسد، بسیاری از کردها بیتابعیت بودند، استفاده از زبان کردی با محدودیت مواجه بود و تبعیض ساختاری علیه آنان اعمال میشد. اکنون این امکان وجود دارد که این وضعیت بهطور بنیادین تغییر کند.»
نماینده ویژه ترامپ تأکید کرد که حضور نظامی آمریکا در شمالشرق سوریه از ابتدا بر پایه همکاری ضد داعش شکل گرفت. نیروهای دموکراتیک سوریه (SDF) به رهبری کردها، مؤثرترین نیروی زمینی در شکست خلافت سرزمینی داعش تا سال ۲۰۱۹ بودند و هزاران عضو داعش و خانوادههای آنان را در زندانها و اردوگاههایی مانند الهول و الشدادی بازداشت کردند. در آن مقطع، به گفته باراک، «دولت مرکزی کارآمدی در سوریه وجود نداشت که بتوان با آن علیه داعش همکاری کرد» و حکومت اسد به دلیل وابستگی به روسیه، شریک قابل اتکایی برای آمریکا محسوب نمیشد.
او افزود که شرایط کنونی بهطور اساسی تغییر کرده است. «امروز سوریه دارای یک دولت مرکزی بهرسمیتشناختهشده است که در اواخر سال ۲۰۲۵ بهعنوان نودمین عضو به ائتلاف جهانی مبارزه با داعش پیوسته است. این اقدام نشانه چرخش سوریه بهسوی غرب و آمادگی برای همکاری با ایالات متحده در حوزه مقابله با تروریسم است.»
باراک تصریح کرد که با این تحول، منطق ادامه شراکت آمریکا با SDF نیز دگرگون شده است. «نقش اولیه نیروهای دموکراتیک سوریه بهعنوان نیروی اصلی ضد داعش تا حد زیادی پایان یافته، زیرا دمشق اکنون هم مایل و هم قادر است مسئولیتهای امنیتی، از جمله کنترل زندانها و اردوگاههای مرتبط با داعش، را بر عهده بگیرد.»
به گفته او، ایالات متحده بهجای تداوم یک ساختار موازی، فعالانه در حال تسهیل انتقال قدرت و ادغام SDF در ساختار دولت سوریه است. باراک به توافق امضاشده در ۱۸ ژانویه میان دولت سوریه و SDF اشاره کرد و گفت: «ما بهطور گسترده با دولت سوریه و رهبری SDF تعامل داشتیم تا این توافق حاصل شود و مسیر اجرای بهموقع و مسالمتآمیز آن ترسیم شود.»
بر اساس این توافق، نیروهای SDF بهصورت فردی در ارتش ملی سوریه ادغام میشوند؛ موضوعی که از چالشبرانگیزترین بندهای توافق به شمار میرود. همچنین زیرساختهای کلیدی از جمله میادین نفتی، سدها و گذرگاههای مرزی به دولت مرکزی تحویل داده میشود و کنترل زندانها و اردوگاههای داعش نیز به دمشق واگذار خواهد شد.
باراک تأکید کرد: «ایالات متحده هیچ علاقهای به حضور نظامی بلندمدت در سوریه ندارد. اولویت ما نابودی بقایای داعش، حمایت از آشتی ملی و تقویت وحدت سوریه است؛ بدون حمایت از جداییطلبی یا فدرالیسم.»
او این روند را «فرصتی بیسابقه» برای کردهای سوریه توصیف کرد و گفت ادغام در دولت جدید میتواند حقوقی فراتر از خودمختاری نیمبند دوران جنگ داخلی برای آنان به همراه داشته باشد؛ از جمله اعطای تابعیت کامل به افراد بیتابعیت، بهرسمیتشناختن کردها بهعنوان بخشی جداییناپذیر از ملت سوریه، تضمینهای قانون اساسی برای زبان و فرهنگ کردی ـ مانند آموزش به زبان کردی و بهرسمیتشناختن نوروز بهعنوان یک مناسبت ملی ـ و مشارکت واقعی در ساختار حکمرانی.
باراک در عین حال هشدار داد که مخاطراتی همچنان وجود دارد؛ از جمله شکنندگی آتشبسها، درگیریهای پراکنده، نگرانی از نفوذ تندروها و تمایل برخی بازیگران به بازگشت به منازعات گذشته. با این حال، او تأکید کرد که آمریکا در حال فشار برای ایجاد سازوکارهای تضمین حقوق کردها و تداوم همکاری ضد داعش است.
او در پایان گفت: «گزینه جایگزین، یعنی تداوم جدایی و ساختارهای موازی، میتواند به بیثباتی بیشتر یا احیای داعش منجر شود. این ادغام، با پشتوانه دیپلماسی آمریکا، قویترین شانس تاکنونی برای تضمین حقوق پایدار و امنیت کردها در چارچوب یک دولت ـ ملت بهرسمیتشناختهشده سوریه است.»
به گفته نماینده ویژه ترامپ، تمرکز فعلی آمریکا در سوریه بر دو محور اصلی است: نخست، تضمین امنیت زندانهایی که اعضای داعش در آن نگهداری میشوند و در حال حاضر تحت حفاظت SDF هستند؛ و دوم، تسهیل گفتوگوها میان SDF و دولت سوریه برای ادغام مسالمتآمیز این نیروها و تحقق مشارکت سیاسی کامل کردهای سوریه در چارچوب شهروندی کامل سوری.
نظر شما