کردپرس

 در همان زمان فضای سیاسی دهه ۵۰ و۶۰ میلادی در غیاب جنبش‌های دینی از شرقی ترین نقطه جهان تا غربی ترین آن ملهم از ائدئولوژی مارکس و انگلس و لنین  و الگوهای مبارزاتی و آزادی بخشی آنان چگورا و کاسترو و هوشه مین بود هرچند شرق سلیمانیه دروازه ورود دین سیاسی در دهه ۶۰ بود و حرکت اخوان از این منطقه به عراق وارد شد اما هنوز آفتاب دین سیاسی که موتور محرکه انقلابات مردمی بود به سرزمین حجره های سنتی کردستان نتابیده بود و  پاشنه آشیل کنشگران سیاسی بر همان فضای مبارزاتی مرسوم جهانی می‌چرخید بنابراین فضای مبارزاتی نیروهای کردستانی از این قاعده مستثنی نبوده و جوانان انقلابی بیشتر با گرایشات کمونیستی پای به عرصه مبارزاتی می‌نهادند و تفکرات اشتراکی فضای غالب مبارزاتی بر محور تفکرات چپ حرکت می‌کرد.

کاک نوشیروان مصطفی نیز از این جرگه خارج نبود او با دو جبهه ستم ملی حکومت عراق و نگاه قشریِ عشیرتیِ با ایدئولوژی طبقاتی حزب حاکم بر کردستان درگیر بود. در آن زمان اوج تقابل دو دیدگاه سنتی و مدرن در کردستان بود که مرحوم ملامصطفی بارزانی جناح سنتی و تکرو را بعهده داشت و ابراهیم احمد و داماد روشنفکرش مرحوم جلال طالبانی در نقطه مقابل آن قرار داشتند. روح نقادی وپرخاشگری نوشیروان به نگاه مدرن مبارزاتی ابراهیم احمد و جلال طالبانی نزدیکتر بود بهمین خاطر جذب جناح سلیمانیه شهر هلمت و قربانی شد و ابتدا به تاسیس حزب چپ گرای زحمتکشان کردستان همت گمارد و پس از تاسیس حزب اتحادیه میهنی درکنار مرحوم جلال طالبانی قرار گرفت و نقش برجسته ای در نبردهای منطقه سلیمانیه در دهه نود با ارتش صدام و نیز نقش کلیدی در فروپاشی نظام فاشیست صدام در سال ۱۹۹۱ در مناطق کردستانی ایفا نمود .

 کاک نوشیروان جزو معدود چریکهای کوهستانهای کردستان عراق بود که خاطرات خود را با رویکردی نقادی و روشنگرانه به رشته تحریر در آورده بود چهار جلد کتاب او ( از کرانه های دانوب تا دره ناوزنگ، چرخش در داخل حلقه و پنجه ها یکدیگر را می‌شکنند .... علاوه بر تاریخ نگاری مستند از بلاغت ادبی خاصی برخوردار است که حاکی از نشاط فکری و روح کنشگری وی می‌باشد. جمع بین قلم و تفنگ در کوهستان جزو نوادر اتی است که توفیق آن رفیق نبوغ فکری نوشیروان گردید. کاک نوشیروان علاوه براین چند تالیف دیگر از جمله جمهوری ۱۹۴۵ مهاباد و کرد و عجم و تاریخ سیاسی کردها و... به رشته تحریر درآورده است که عمق معلومات سیاسی و شخصیت خودساخته کاک نوشیروان را می‌رساند. با نگاهی اجمالی به اندیشه سیاسی او افسوس خورده می‌شود که ای کاش نوشیروان پساکوهستان میدان سیاست را به دوران کتابت و روشنفکری تبدیل می‌کرد و قطعا او در سلک  نابغه هایی مانند عزالدین مصطفی و مصطفی زلمی تبدیل می‌شد اما از طرفی دیگر حیف بود که تجربیات یک چریک کوهستان در مدیریت جامعه به باد فراموشی سپرده می‌شد یقینا فکر او دایما در گیر تجمیع  بین تفکرات چریکی کوهستان و مدنیت شهرستان بود و همین روحیه موجب محبوبیت عمومی او بود که به مزاق  اشرافیون خوش نمی امد  او از ابتدا با نگاهی نقادی به جنبش کردی داشت و بدرستی آفتهای جنبش را با قلمی شیوا و با روشی مستدل به رشته تحریر درآورده است و علاوه بر تاریخ نگاری شفاهی جزو شاهکارهای ادبی می‌باشد.ساده زیستی و قناعت یکی از شاخصه های بارز کاک نوشیروان مصطفی بود بطوریکه در عصر غارتگری که به قاعده نزد رهبران کردها تبدیل شده است او یک استثنا بود. فرزند یکی از روسای عشایر معروف کردستان نقل می‌کرد که در زمانی که کاک نوشیروان کردستان را با قهرترک کرده بود و در اروپا ادامه تحصیل می‌داد بر خلاف دیگر رهبران کردستان نه پناهگاهی داشت و نه پولی که با آن بیارامد. وی می‌گفت پدرم از این موضوع مطلع شد و مرا مامور کرد که مبلغی بدست کاک نوشیروان برسانم تا از رنج نداری او را نجات دهیم زیرا او هرشب در جایی به صبح می‌رساند او می‌گفت مبلغ زیادی دلار تقدیم او کردم  اما  هرکاری کردم قبول نکرد و نهایتا یک ورق صد دلاری از بین بسته های دلار خارج کرد و گفت این را فقط بخاطری دست آن مرد شریف را کوتاه نگردانم بر میدارم آری درازی زبان او نشان از کوتاهی دستش بود زیرا اگر دستی دراز کرده بود همانند برخیزبانش کوتاه بود.

او بعد از یک دوره دوری از کردستان که چندین کتاب را به رشته تحریر در آورد به درخواست نیروهای کردستانی به سلیمانیه برگشت ولی حزبی که او وهمقطارانش ساخته بودند با این حزب فاصله داشت روحیه نقادی کاک نوشیروان  وی را برآن داشت تا پالایشی از درون حزب اتحادیه میهنی شروع کند لذا با ایجاد حزب جنبش تغییر را با شعار مبارزه با فساد مالی و رانت و تباهی در سال ۲۰۰۹ براه انداخت و عملا راه خود را از همقطاران سابق خود جدا کرد. شعار مبارزه با فساد مالی رهبران نیاز روز جوانان وقت کردستان بود بهمین دلیل جمع کثیری از جوانان و دانشگاهیان و اقشار مختلف جامعه گرد او جمع شدند و در اولین انتخابات محلی پس از حزب دمکرات کردستان که از قدرت و ثروت سرشاری برخوردار بود به دومین جریان سیاسی کردستان تبدیل شد نوشیروان مصطفی یکی از پدیدهای جنبش کردی عراق بود که در عین کرد بودن پایبندی به عقاید قومی خود یک نواندیش و متجددسیاسی بود او توانسته بود با حفظ هویت کوهستان مدنیت شهرستان را بدرستی معنا کند بر خلاف برخی همقطاران  با ورود به شهر، فرهنگ کوهستان را با تجدید فراش و  تجمیع خراج به حراج نگذاشت  حتی به تغییر ظاهر نیز اهمیتی نداد و تنها تغییر او گرد سپیدی رخسار بود که در دهه هشتاد در کوهستان یاخ سمر اورا دیده بودم متمایز کرده بود. او در کوهستان یک کمونیست قومگرا و در شهرستان یک سوسیالیست مدنی بود. نام او با مبارزه با فساد مالی  و قومگرائی  عجین شده است او قومیت را هیچگاه قربانی سیاست نکرد و بر همان میثاق وارد مدنیت سیاسی گردید. او سیاستمداری دور اندیش بود و آفتهای قومگرائی احساسی را بدرستی درک کرده بود و حقایق کرد و کردستان را بدرستی می‌شناخت. تهدیدات کردستان را می‌شناخت بهمین دلیل همانگونه که با فساد مبارزه می‌کرد بهمان اندازه از تهدیدات منطقه ای واهمه داشت. درست سه روز پس از وفات او در نهم ماه می ۲۰۱۷ تاریخ برگزاری رفراندم کردستان اعلام شد شاید او بود سرنوشت کردستان به اینجا کشیده نمی‌شد و قطعا روحیه مبارزه با فساد  فراگیر می‌شد و کردستان به چراگاه غارتگران و چپاولگران تبدیل نمی‌شد. آری مبدع و محرک جریان نواندیشی سیاسی تغییر  بود ولی خود تا واپسین لحظات حیات خود هرگز دچار تغییر نشد.